Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
III Rzesza to państwo niemieckie z lat 1933–1945, rządzone po dyktatorsku przez Adolfa Hitlera i partię NSDAP. Totalitarna kontrola, terror i dążenie do podbojów doprowadziły do wybuchu II wojny światowej. Quiz sprawdza wiedzę o dojściu nazistów do władzy, ich ideologii i propagandzie, gospodarce zbrojeniowej, aneksjach z końca lat 30. oraz o upadku państwa w 1945 roku. Pytania mają różny stopień trudności: od podstaw znanych ze szkoły po szczegóły dla pasjonatów historii.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Kto sprawował w III Rzeszy urząd ministra propagandy?
Joseph Goebbels
Minister wykorzystywał filmy, masowe wiece i oratorstwo Hitlera do kontrolowania opinii publicznej, a propagandą nazistowską kierował już od 1930 roku.
Q 02Do którego kraju wkroczył Wehrmacht w marcu 1938 roku, realizując Anschluss?
Austria
Już nazajutrz po przyłączeniu do berlińskiego Banku Rzeszy trafiło złoto tamtejszego banku narodowego wraz z dewizami i walutami.
Q 03Jaki tytuł nosi książka Adolfa Hitlera, której tezy legły u podstaw III Rzeszy?
„Mein Kampf”
Drugim filarem był 25-punktowy program partii NSDAP, ogłoszony 24 lutego 1920 roku.
Q 04Który prezydent mianował Adolfa Hitlera kanclerzem Niemiec?
Paul von Hindenburg
Wcześniej Hitler przegrał z nim drugą turę wyborów prezydenckich, a dzień nominacji uważa się za początek III Rzeszy.
Q 05Jakim niemieckim słowem naziści nazywali „przestrzeń życiową”, którą chcieli zdobyć w Europie?
Lebensraum
Polityka podbojów wymagała zbrojeń: właściwie od 1935 roku niemal cały przemysł był kontrolowany przez państwo i ukierunkowany na wojnę.
Q 06Pod jaką nazwą znany jest pakt o nieagresji III Rzeszy i ZSRR z 23 sierpnia 1939 roku?
Ribbentrop-Mołotow
Tajny protokół dodatkowy rozporządzał w praktyce losem suwerennych państw, między innymi Litwy, Łotwy, Estonii, Finlandii i Rumunii.
Q 07Które ustawy z 1935 roku były główną podstawą prawną dyskryminacji Żydów w III Rzeszy?
norymberskie
Jedna z nich, o ochronie niemieckiej krwi i czci z 15 września 1935 roku, przewidywała kary więzienia lub zesłanie do obozu koncentracyjnego.
Q 08Jakim przymiotnikiem propaganda narodowosocjalistyczna chętnie określała III Rzeszę?
Tysiącletnia
Po niemiecku nazwa ta brzmiała Tausendjähriges Reich; potocznie mówi się też o Niemczech hitlerowskich lub nazistowskich.
Q 09Jakim przymiotnikiem określa się noc pogromu Żydów z 9 na 10 listopada 1938 roku?
kryształowa
Niemiecka nazwa Kristallnacht była szyderczym określeniem używanym przez nazistów; współczesna historiografia niemiecka mówi o „Pogromnacht”.
Q 10Kto był w III Rzeszy ministrem lotnictwa i zarazem premierem Prus?
Hermann Göring
Był też naczelnym dowódcą sił powietrznych; w Naczelnym Dowództwie Lotnictwa obok niego wymieniany jest Robert von Greim.
Q 11Jak nazwano powojenny proces wykorzeniania zasad i organizacji nazistowskich z życia Niemiec?
denazyfikacja
Zwycięscy alianci postawili też wielu ocalałych przywódców nazistowskich przed sądem za zbrodnie wojenne.
Q 12Które państwo, istniejące w latach 962–1806, określa się mianem I Rzeszy?
Święte Cesarstwo Rzymskie
II Rzeszą nazywa się Cesarstwo Niemieckie z lat 1871–1918, a po I wojnie światowej powołano do życia Republikę Weimarską.
Q 13Przejęcia którego regionu Czechosłowacji pierwotnie żądał Hitler?
Kraj Sudetów
Prawdziwym celem było całkowite rozbicie państwa; w tym zakresie opracowano plan o kryptonimie Fall Grün, czyli Plan Zielony.
Q 21Kto objął funkcję prezydenta Rzeszy po samobójczej śmierci Hitlera?
Karl Dönitz
Nowa głowa państwa chciała powierzyć urząd kanclerza Schwerinowi von Krosigkowi, ten jednak odmówił przyjęcia stanowiska.
Q 22Który obszar był pierwszym zyskiem terytorialnym III Rzeszy, uzyskanym w wyniku referendum?
Saara
Od 1920 roku terytorium to pozostawało pod zarządem Ligi Narodów, a jego mieszkańcy opowiedzieli się za powrotem do Niemiec w 1935 roku.
Q 23Od którego roku w III Rzeszy tworzono obozy koncentracyjne?
1933
Osadzano w nich osoby uznane za nieprzydatne lub wrogie Rzeszy, formalnie na zasadzie aresztu ochronnego (Schutzhaft).
Q 14Który układ, zawarty przy mediacji Wielkiej Brytanii i Francji, oddał Czechosłowację nazistom?
monachijski
Po pół roku Niemcy pogwałciły porozumienie, zajmując resztę Czech i tworząc tam Protektorat Czech i Moraw.
Q 15Po ilu latach istnienia upadł totalitarny reżim III Rzeszy?
12
Za początek państwa uważa się objęcie przez Hitlera urzędu kanclerza, a za koniec podpisanie kapitulacji w maju 1945 roku.
Q 16Kto w kierownictwie III Rzeszy nosił tytuł zastępcy Führera?
Rudolf Heß
Sam Hitler nosił tytuł wodza i kanclerza Rzeszy, a szefem Kancelarii Rzeszy był Hans Lammers.
Q 17Z którym traktatem były sprzeczne ustawy z 1935 roku o odbudowie niemieckich sił zbrojnych?
wersalskim
Sprzeczna z nim była również późniejsza remilitaryzacja Nadrenii, a jego postanowienia ograniczały możliwości gospodarcze Niemiec.
Q 18Kto w rządzie III Rzeszy był ministrem uzbrojenia i amunicji?
Albert Speer
W tym samym rządzie resortem poczty kierował Wilhelm Ohnesorge, a komunikacją Julius Dorpmüller.
Q 19Jaki kryptonim nosiła akcja fizycznej eliminacji ludzi upośledzonych w III Rzeszy?
T4
Mordowanie osób uznanych za nieprzydatne i zbędne naziści cynicznie nazywali „eutanazją”.
Q 20W którym roku NSDAP została największą partią Reichstagu?
1932
Dwa lata wcześniej partia Hitlera zajęła w wyborach drugie miejsce, a jej hasłem gospodarczym stała się samowystarczalność.
Q 24W którym francuskim mieście podpisano bezwarunkową kapitulację Wehrmachtu przed aliantami?
Reims
Dzień później, na życzenie Stalina, podpisanie aktu powtórzono w Berlinie z zaznaczeniem, że dotyczy on całych Niemiec.
Q 25W którym roku po ogólnokrajowym referendum Hitler został nazwany Führerem Niemiec?
1934
Głosowanie odbyło się 19 sierpnia; odtąd cała władza była scentralizowana w jednej osobie, a słowa wodza miały wyższość nad wszelkim prawem.
Q 26W którym pałacu obradowała w 1945 roku konferencja poczdamska?
Cecilienhof
Obrady wielkiej trójki trwały od 17 lipca do 2 sierpnia; było to ostatnie z trzech takich spotkań, po Teheranie i Jałcie.
Q 27Kto został organizatorem i menedżerem budowy autostrad w III Rzeszy?
Fritz Todt
Zatrudnienie przy budowie autostrad wzrosło do 1939 roku 25 razy, co pomogło zwłaszcza robotnikom niewykwalifikowanym.
Q 28Który prezes Reichsbanku umożliwił wprowadzenie do obiegu weksli Mefo?
Hjalmar Schacht
Weksle wystawiała firma-atrapa Metallurgische Forschungsgesellschaft, a gwarantowało je państwo.
Q 29Jaki ruch był w III Rzeszy najsilniejszy na świecie według badań Roberta Proctora?
antynikotynowy
Pod rządami nazistów rozkwitły badania nad paleniem tytoniu i jego wpływem na zdrowie, najbardziej znaczące w tamtym okresie.
Q 30Z ilu tysięcy żołnierzy niemieckie siły zbrojne urosły do około miliona w 1939 roku?
100
Od 1935 roku młodocianych wcielano ponadto do Służby Pracy, czyli Reichsarbeitsdienst (RAD).