Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Irak leży nad Zatoką Perską, w miejscu, gdzie tysiące lat temu rodziły się pierwsze cywilizacje Mezopotamii. Przez jego ziemie przetaczały się imperia, a XX wiek przyniósł monarchię, przewroty wojskowe i długie rządy partii Baas. W tym quizie sprawdzisz, co wiesz o historii kraju od starożytności po wojnę z dżihadystami, o jego rzekach, górach i prowincjach, a także o gospodarce opartej na ropie naftowej. Na koniec czeka kilka pytań o iracką piłkę nożną.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Które państwo Irak zaatakował w sierpniu 1990 roku, a potem włączył jako swoją prowincję?
Kuwejt
Początkowo powstała tam zależna od Bagdadu republika, a dopiero później zajęte państwo stało się iracką prowincją. Celem agresji było zdobycie nowych terenów roponośnych.
Q 02Która cywilizacja rozwinęła się na ziemiach dzisiejszego Iraku około 3500 roku p.n.e.?
Sumerowie
Później narodziły się tam cywilizacje babilońska i asyryjska, które w pierwszej połowie VI w. p.n.e. podbiła perska dynastia Achemenidów.
Q 03Których owoców Irak jest, obok Egiptu, jednym z głównych światowych producentów?
daktyli
Największe plantacje palm leżą w delcie Tygrysu i Eufratu. W kraju uprawia się też bawełnę, ryż, pszenicę, jęczmień i proso.
Q 04Jaka nizina zajmuje środkową i południową część Iraku?
Mezopotamska
To najżyźniejszy i najgęściej zaludniony obszar kraju. Na północnym zachodzie przechodzi w półpustynną, płaską wyżynę Al-Dżazira.
Q 05Kto od XVI wieku panował na ziemiach dzisiejszego Iraku, walcząc o nie z Persją?
Turcy osmańscy
W 1917 roku terytorium Iraku zajęły wojska brytyjskie pod dowództwem gen. Stanleya Maude’a, a wkrótce kraj stał się brytyjskim terytorium mandatowym.
Q 06W jaką rzekę łączą się na południu Iraku Eufrat i Tygrys, zanim ujdą do Zatoki Perskiej?
Szatt al-Arab
Obie rzeki potrafią wywołać groźne powodzie: od marca do maja poziom wód bywa nawet czterdziestokrotnie wyższy niż we wrześniu i październiku.
Q 07Po ataku dżihadystów na które miasto premier Iraku próbował ogłosić stan wyjątkowy?
Mosul
Dżihadyści z Islamskiego Państwa w Iraku i Lewancie wykorzystali do ataku na tereny irackie walki sunnickich plemion przeciwko rządowi w 2013 roku.
Q 08W którym roku Saddam Husajn przypuścił zbrojny atak na Iran?
1980
Liczył na błyskawiczne zwycięstwo, tymczasem wojna przeciągnęła się do 1988 roku i zakończyła bez rozstrzygnięcia, przynosząc Irakowi wiele strat i długów.
Q 09W którym roku Saddam Husajn został prezydentem Iraku?
1979
Zaraz potem przeprowadził czystkę w szeregach władz i pogrom komunistów, a jednocześnie znacząco poprawił relacje Iraku ze światem zachodnim.
Q 10Który syn Saddama Husajna kierował Irackim Komitetem Olimpijskim i reprezentacją piłkarską?
Udaj
Źle grającym zawodnikom groził obcięciem nóg, a nieobecność na treningach karał kilkutygodniowym więzieniem.
Q 11Kto zyskał prawo głosu w pierwszych powszechnych wyborach za rządów Saddama Husajna?
kobiety
Wybory odbyły się rok po przejęciu przez niego władzy. W tym samym czasie gwałtownie pogorszyły się relacje z Iranem ogarniętym rewolucją islamską.
Q 12W którym roku z Iraku wycofały się amerykańskie siły okupacyjne?
2011
Stało się to w grudniu, ale sytuacja pozostała daleka od stabilnej: krajem targały spory na tle religijnym.
Q 13W którym roku podczas przewrotu wojskowego w Iraku zastrzelono króla i księcia regenta?
1958
Obu zabito na pałacowym podwórzu. Nowy rząd rewolucyjny zniósł monarchię i parlament, proklamował republikę i rozwiązał federację z Jordanią.
Q 21Kim dla Saddama Husajna był iracki prezydent Ahmad Hasan al-Bakr?
kuzynem
Do 1971 roku obaj pozbyli się wewnątrzpartyjnej konkurencji, co pozwoliło im przeprowadzić reformę rolną i nacjonalizację złóż ropy naftowej.
Q 22Które miejsce wśród bliskowschodnich producentów ropy zajmował Irak u schyłku lat 80. XX w.?
drugie
Dzięki dochodom ze sprzedaży surowca kraj w XX wieku systematycznie się unowocześniał, rozwijając infrastrukturę i tworząc nowe gałęzie przemysłu.
Q 23Do którego starożytnego miasta odnosi się jedna z etymologii nazwy „Irak”?
Uruk
Inna etymologia wskazuje na arabskie słowo oznaczające m.in. „dobrze podlany”: nawodniona kraina mogła robić wrażenie na Arabach z pustyń Półwyspu Arabskiego.
Q 14W jakim paśmie górskim leży Cheekha Dar, najwyższy szczyt Iraku?
Zagros
Szczyt ma 3611 m i wznosi się w górzystej krainie zajmującej północną i północno-wschodnią część kraju, czyli w Kurdystanie.
Q 15Na ile części de facto rozpadł się Irak wskutek ofensywy Państwa Islamskiego?
trzy
Poszczególne obszary kontrolowali sunniccy dżihadyści, Kurdowie i szyickie władze centralne. Sukcesy dżihadystów sprowadziły do kraju międzynarodową koalicję ich przeciwników.
Q 16W którym roku proklamowano formalną niepodległość Królestwa Iraku?
1932
Stało się to 3 października, a kraj zaraz potem wstąpił do Ligi Narodów. Mimo to wciąż pozostawał zależny od Wielkiej Brytanii.
Q 17Która dynastia objęła tron w monarchii konstytucyjnej proklamowanej w Iraku w 1921 roku?
Haszymidzi
Królem obrano Abdullaha, lecz tron objął jego brat Fajsal, rządzący pod brytyjskim protektoratem. Abdullahowi w zamian powierzono władzę w Jordanii.
Q 18W jakim mieście zawarto układ, po którym Iran w 1975 roku przestał pomagać irackim Kurdom?
Algier
W zamian Irak zrzekł się prawa do części spornego szlaku wodnego na granicy obu państw.
Q 19Kto przewodził irackim Kurdom walczącym z rządem w latach 1973–1974?
Mustafa Barzani
Kurdyjskich rebeliantów finansowały w latach 1973–1975 m.in. Stany Zjednoczone, których relacje z Irakiem pogorszyły się przez jego układy z ZSRR.
Q 20Jak nazywało się państwo, które Irak utworzył, łącząc się z Jordanią?
Federacja Arabska
Związek nie przetrwał długo: po republikańskim przewrocie wojskowym nowy rząd rewolucyjny go rozwiązał. W 1955 roku Irak podpisał też Pakt Bagdadzki.
Q 24Który amerykański cywilny administrator Iraku utworzył Iracką Radę Zarządzającą?
Paul Bremer
Rada powstała 13 lipca i skupiała przedstawicieli najważniejszych grup wyznaniowych i etnicznych. Jej składu nie wyłoniono w wyborach, lecz ustalono po konsultacjach.
Q 25Jak nazywała się antyamerykańska formacja szyicka sympatyzująca z Muktadą as-Sadrem?
Armia Mahdiego
Dołączyła do wojny partyzanckiej, na której czele stali głównie byli baasiści. Główną osią oporu były tereny sunnickie.
Q 26Kto został królem Iraku po śmierci Fajsala I w 1933 roku?
Ghazi I
Syn zmarłego monarchy rządził tylko do 1939 roku. Po jego śmierci królem został Fajsal II, mający wówczas zaledwie 4 lata.
Q 27Bunt której mniejszości w Iraku w 1933 roku zakończył się masakrą tysięcy cywilów?
Asyryjczyków
Bunt się nie powiódł. W 1935 roku premierem został Jasin al-Haszimi, którego rządy oznaczały dalsze ignorowanie mniejszości etnicznych i represje wobec opozycji.
Q 28Która mniejszość, stanowiąca ok. 1,5% ludności Iraku, zamieszkuje okolice Kirkuku i Kifri?
Turkmeni
Dla porównania Kurdowie to ok. 15–20% mieszkańców kraju, a Arabowie ok. 75–80%.
Q 29Z kim piłkarze Iraku przegrali 1:0 na igrzyskach w 2004 roku, zajmując czwarte miejsce?
Włochami
W tym samym roku Irak dotarł do ćwierćfinału Pucharu Azji, powtarzając osiągnięcie z 1996 i 2000 roku.
Q 30Z jakiego języka J. Głodek wywodzi nazwę Iraku, tłumaczoną jako „kraj nasłoneczniony”?
akadyjskiego
Sama nazwa w języku arabskim jest poświadczona już w VI wieku, a jej etymologii zaproponowano kilkanaście.