Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Węgry to śródlądowe państwo Europy Środkowej, które Polakom kojarzy się z Balatonem, tokajem i wspólną historią. Ten quiz sprawdza, ile naprawdę wiesz o kraju bratanków. Pytania prowadzą od rzymskiej prowincji nad Dunajem i średniowiecznych królów, przez klęskę z 1526 roku i czasy Austro-Węgier, po XX wiek i współczesny ustrój. Nie zabrakło geografii, win, kuchni i samego Balatonu – jego rozmiarów, dopływów i nazw w innych językach.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Kto był pierwszym królem Węgier, koronowanym w 1001 roku?
Stefan I Święty
Uważa się go za twórcę państwa; to on przeprowadził chrystianizację kraju.
Q 02W którym roku Węgry przystąpiły do NATO?
1999
Pięć lat później kraj wszedł do Unii Europejskiej, a w ONZ zasiada od 1955 roku.
Q 03Jakie potoczne określenie przylgnęło do Balatonu w kraju bez dostępu do morza?
węgierskie morze
Jezioro jest centrum turystyki i rekreacji, a sezon trwa tam od czerwca do końca sierpnia.
Q 04W którym roku wybuchło powstanie węgierskie, zakończone krwawą radziecką interwencją?
1956
Była to próba odzyskania niepodległości i demokratyzacji kraju; sprawą jeszcze przez kilka lat zajmowała się Rada Bezpieczeństwa ONZ.
Q 05Granicę z którym państwem Węgry otworzyły w 1989 roku, podważając żelazną kurtynę?
Austrią
Rok później w kraju odbyły się demokratyczne wybory, które zamknęły epokę rządów komunistycznych.
Q 06Który traktat z 1920 roku odebrał Węgrom dostęp do morza i dwie trzecie terytorium?
Trianon
Z 325 tys. km² zostało krajowi 93 tys. km²; odpadły m.in. Słowacja, Siedmiogród, Zakarpacie i Chorwacja.
Q 07Co po polsku znaczy nazwa czerwonego wytrawnego wina Egri Bikavér?
bycza krew
Wino pochodzi z rejonu Egeru, jednego z tradycyjnych ośrodków winiarstwa w kraju.
Q 08Która dynastia panowała na Węgrzech do 1301 roku?
Arpadowie
Jej nazwa pochodzi od wodza, pod którym Madziarowie pojawili się na tych ziemiach pod koniec IX wieku.
Q 09Czym jest halászlé, tradycyjna potrawa kuchni węgierskiej?
zupa rybna
Do posiłków pija się na Węgrzech wino, którego wybór jest tam bardzo szeroki.
Q 10Czyje najazdy zniszczyły Węgry w latach 1241–1242?
Mongołów
Najazdy Złotej Ordy spustoszyły wtedy także wiele innych krajów wschodniej Europy.
Q 11Pod jaką miejscowością Węgrzy ponieśli w 1526 roku klęskę w bitwie z Imperium Osmańskim?
Mohacz
Po tej klęsce potęga królestwa załamała się zupełnie, a po wojnie domowej o tron ziemie dzisiejszych Węgier opanowała Turcja.
Q 12Który były admirał floty austro-węgierskiej stanął jako regent na czele Węgier?
Miklós Horthy
Kraj formalnie ogłoszono znów monarchią, ale tron pozostał pusty: dwie próby odzyskania korony przez Karola IV się nie powiodły.
Q 13W którym roku powstały Austro-Węgry?
1867
Do ustępstw zmusiły Wiedeń słabość wewnętrzna i klęska w wojnie z Prusami rok wcześniej.
Q 21Kto przewodził Węgierskiej Republice Rad proklamowanej w marcu 1919 roku?
Béla Kun
Władzę przejęli wtedy wspólnie komuniści i socjaldemokraci, a ich dyktaturę obaliła inwazja wojsk rumuńskich i czechosłowackich.
Q 22Ile kilometrów długości ma Balaton?
77
Jezioro jest wąskie i wydłużone z południowego zachodu na północny wschód; jego szerokość waha się od 4 do 14 km.
Q 23Którego dnia Węgrzy obchodzą dzień św. Stefana, będący zarazem świętem zbiorów?
20 sierpnia
W święto patrona kraju wszędzie odbywają się zabawy i imprezy kulturalne.
Ilu posłów liczy węgierskie Zgromadzenie Narodowe?
Q 14Za którego króla, władającego też Polską, Węgry sięgały od Adriatyku po Morze Czarne?
Ludwik Andegaweński
Panował w latach 1342–1382; państwo osiągnęło wtedy szczyt potęgi i skutecznie powstrzymywało ekspansję Turcji w Europie.
Q 15Jakim mianem określano tradycyjnie w Polsce białe wino z Tokaju?
węgrzyn
Tokaj, ośrodek winiarstwa położony najbliżej granicy, przez wieki zaopatrywał szlacheckie piwnice w całej Rzeczypospolitej.
Q 16Jak nazywała się rzymska prowincja utworzona w zakolu Dunaju na ziemiach dzisiejszych Węgier?
Panonia
Rzymianie podbili te ziemie w I w. p.n.e. po kilku dekadach walk, a potem prowadzili tam kolonizację i romanizację.
Q 17Który król Węgier przyłączył do królestwa Śląsk, Łużyce, Morawy i Dolną Austrię?
Maciej Korwin
Panował w latach 1458–1490, a jego rządy oznaczały powrót kraju do dawnej potęgi.
Q 18Jaki region jest kolebką przodków Węgrów, podobnie jak przodków Finów i Estończyków?
północna Azja
Sami Węgrzy długo nie znali swego pochodzenia i chętnie widzieli przodków w Hunach.
Q 19Ile kilometrów kwadratowych liczy powierzchnia Węgier?
93 030
Kraj leży niemal w całości w nizinnej i równinnej Kotlinie Panońskiej; góry wznoszą się tylko na północy.
Q 20Jak nazywa się najwyższy szczyt Węgier?
Kékes
Szczyt wznosi się w Średniogórzu Północnowęgierskim, makroregionie należącym do Karpat.
199
Jednoizbowy parlament wybiera się na 4-letnią kadencję według ordynacji mieszanej: po części proporcjonalnie, po części w okręgach jednomandatowych.
Q 25Kogo Niemcy postawili na czele marionetkowego rządu Węgier w październiku 1944 roku?
Ferenc Szálasi
Zamach stanu nastąpił po wkroczeniu Armii Czerwonej; regenta uprowadzono i internowano, a władzę dostali faszystowscy strzałokrzyżowcy.
Q 26Jak brzmi niemiecka nazwa Balatonu?
Plattensee
Nazwa ta, podobnie jak łacińska Lacus Pelso, nawiązuje do niewielkiej głębokości jeziora.
Q 27Ile kilometrów kwadratowych liczy powierzchnia tafli Balatonu?
592
To największe jezioro Węgier i całej Europy Środkowej, a przy tym bardzo płytkie – średnio ma około 3 m głębokości.
Q 28Który gatunek tokaju nosi nazwę nadaną przez polskich odbiorców?
szamorodni
Jego nazwa znaczy po prostu „samorodny”; wino z tego regionu przez wieki trafiało do szlacheckich piwnic w całej Rzeczypospolitej.
Q 29Kto był pierwszym władcą Księstwa Siedmiogrodu?
Jan Zygmunt Zapolya
Był wnukiem Zygmunta Starego; środkową częścią kraju z Budą zarządzał wtedy bezpośrednio sułtan Sulejman Wspaniały.
Q 30Około ilu tysięcy lat temu Balaton powstał w obecnej postaci?
20
Wiek jeziora ustalono dzięki analizie pyłkowej osadów z jego dna; geologicznie to młody zbiornik.