Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
De Thora omvat de eerste vijf boeken van de Hebreeuwse Bijbel en vormt de grondslag van het joodse geloof. Ze vertelt over de schepping, de aartsvaders en de uittocht uit Egypte onder leiding van Mozes. Deze quizvragen gaan over de boeken en hun Hebreeuwse titels, de mitswot, de thorarol in de synagoge, beroemde verklaarders en het verhaal van Exodus. Van makkelijk tot pittig: test wat je weet over de Tora, de Pentateuch en de Nederlandse spelling van het woord.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Uit hoeveel boeken bestaat de Thora?
Vijf
Samen vormen ze de grondslag van het joodse geloof; in de vakliteratuur heet het geheel de Pentateuch.
Q 02Op welke berg ontving Mozes volgens de joodse traditie de Thora?
Sinaï
Onderzoekers zien daarentegen aanwijzingen dat de tekst pas na verschillende redactionele bewerkingen zijn uiteindelijke vorm kreeg.
Q 03Het verhaal over welke brandende plant vertelt de roeping van Mozes?
Doornstruik
Een tot dan toe anonieme godheid openbaarde zich daarin als JHWH en beloofde de Israëlieten uit Egypte te bevrijden.
Q 04Wat was de laatste van de tien plagen van Egypte?
Dood van alle eerstgeborenen
Deze plaag in de Pesachnacht bracht de farao er eindelijk toe de Israëlieten te laten gaan, al zette hij daarna toch de achtervolging in.
Q 05Welk land wordt in de Thora het 'Beloofde Land' genoemd?
Kanaän
De Israëlieten trokken er onder leiding van Mozes vanuit Egypte naartoe; die tocht staat bekend als de uittocht uit Egypte.
Q 06Bij welke zee haalden de achtervolgers van de farao de Israëlieten in?
Rode Zee
Het water spleet door een wonder, zodat de Israëlieten over de droge bodem konden lopen; daarna sloot het zich boven de Egyptenaren.
Q 07Van welk materiaal is een thorarol gemaakt?
Perkament
De huid moet van een koosjer dier komen, en de tekst wordt er met de hand met inkt op geschreven, zonder één fout.
Q 08Welke broer werd in Exodus als woordvoerder aan Mozes toegevoegd?
Aäron
Mozes had geaarzeld omdat hij zichzelf geen goede spreker vond voor de onderhandelingen met de farao.
Q 09Welke kleinzoon van Abraham geldt in de Thora als derde aartsvader?
Jakob
Door het verbond dat God met de aartsvaders sloot, gelden de Israëlieten als Gods uitverkoren volk met een eigen, door God aangewezen land.
Q 10Uit welke taal stamt de vakterm Pentateuch voor de Thora?
Grieks
De aanduiding Pentáteuchos is in de vakliteratuur ingeburgerd; binnen het jodendom zelf spreekt men ook van de Choemasj.
Q 11Hoe heet de zus van Mozes die de dochter van de farao raad gaf bij de Nijl?
Mirjam
Dankzij haar raad kwam de baby bij een voedster terecht, die niemand anders bleek dan zijn eigen moeder.
Q 12Wat betekent het Hebreeuwse woord Tora?
Onderwijzing
Het woord kan ook met leer, instructie of wet worden weergegeven en duidt soms de hele joodse godsdienstige literatuur aan.
Q 13Met welk feest begint en eindigt de jaarlijkse leescyclus van de Thora?
Simchat Thora
De naam betekent 'vreugde van de wet'; in veel synagoges wordt de Thora op die dag in processies rondgedragen.
Q 21Wat betekent Sjemot, de Hebreeuwse titel van het boek Exodus?
Namen
De titel is ontleend aan het eerste woord van de Hebreeuwse tekst; de gangbare benaming van het boek betekent 'uittocht'.
Q 22Onder welke afkorting is de Thoraverklaarder Sjlomo ben Jitschak bekend?
Rasjie
Zijn commentaar was eerst bedoeld voor het onderwijs aan jonge kinderen, maar wordt nu tot aan de grootste rabbijnen toe gebruikt.
Q 23In hoeveel sidrot is de Thora verdeeld?
54
Elke sjabbat wordt er één gelezen, soms twee, omdat een jaar maar 52 weken telt of een sjabbat op een feestdag valt.
Q 24Welk woord uit de Koran wordt wel vertaald als 'thora'?
Q 14Met welke dochter van de priester Reüel trouwde Mozes?
Sippora
Na het huwelijk werd Mozes schaapsherder; enkele jaren later stierf de farao van Egypte.
Q 15Hoeveel mitswot staan er volgens het jodendom in de Thora?
613
Deze geboden en verboden vormen de kern van de halacha, de rabbinale wetgeving die het joodse religieuze leven sterk bepaalt.
Q 16Welke spellinggids schreef in 2005 'Thora' met een hoofdletter voor?
Groene Boekje
De editie van 1995 gaf nog 'thora' met kleine letter; een hoofdletter is voorgeschreven bij titels van heilige boeken.
Q 17Naar welk gebied vluchtte Mozes nadat hij een Egyptenaar had gedood?
Midjan
Het gebied lag in het noordelijke deel van het Arabische schiereiland; de farao had Mozes willen laten doden.
Q 18Hoe heet de moeder die Mozes in een mandje aan de oever van de Nijl legde?
Jochebed
Het mandje van papyrus lag tussen het riet, waar de dochter van de farao de baby ontdekte en redde.
Q 19In welke taal heten de boeken van de Thora 1 Mozes tot en met 5 Mozes?
Duits
In het Hebreeuws dragen de boeken eigen titels, zoals Bereesjiet voor Genesis en Dewariem voor Deuteronomium.
Q 20Wat geldt voor de tekst van een thora die in de synagogedienst wordt gebruikt?
Nooit versierd
Wel wordt een nieuwe rol doorgaans feestelijk ingewijd, met symbolen die aan een Joods huwelijk herinneren.
Tawrat
In de islam wordt het begrepen als openbaringen van God aan de profeet Moesa, in de Bijbel Mozes.
Q 25Op welk hulpmiddel uit de computerwereld lijken de controleberekeningen van Thorakopiisten?
Checksums
De berekeningen dienden om te controleren of een overgeschreven tekst betrouwbaar was; bij het kopiëren mag geen enkele fout worden gemaakt.
Q 26Welke rabbijn schreef de Thoraverklaring Peroesj Ramban al ha-Tora?
Nachmanides
Zijn Hebreeuwse naam luidt Raw Mosjé ben Nachman; door de eeuwen heen schreven beroemde rabbijnen vele verklaringen op de Thora.
Q 27Op welke berg moet volgens het tiende gebod van de Samaritaanse Thora een altaar komen?
Gerizim
Op die berg ligt het centrum van de Samaritaanse godsdienst; de versie toont het verschil van inzicht met het traditionele jodendom.
Q 28Waarmee worden de delen van een thorarol aan elkaar bevestigd?
Pees
De rollen worden bedekt bewaard, omhuld met textiel, zodat ze niet beschadigd raken.
Q 29Van welke provincie was Thoraverklaarder Joël Vredenburg opperrabbijn?
Gelderland
Naast zijn werk bestaan er talrijke andere verklaringen, en de Thora is ook rechtstreeks uit de Hebreeuwse brontekst in het Nederlands vertaald.
Q 30Wie maakte de Thoravertaling die het Nederlands-Israëlitisch Kerkgenootschap uitgaf?
Isaac Dasberg
De vertaling uit de Hebreeuwse brontekst verscheen in de jaren zeventig en is al een aantal malen herdrukt.