Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Zeekreeften zijn kreeftachtigen met twee grote, ongelijke scharen. Ze leven verscholen op de zeebodem, komen pas in het donker tevoorschijn en kunnen een opvallend hoge leeftijd bereiken. Deze quiz gaat over hun lichaamsbouw, het wisselen van pantser, de voortplanting, hun menu en hun vijanden. Van makkelijke weetjes tot vragen voor echte kenners.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Welke kleur krijgt een kreeft pas na het koken?
Rood
Een levende Europese zeekreeft is blauwzwart, afgewisseld met oranje vlekken.
Q 02Op welk moment van de dag gaan kreeften op zoek naar voedsel?
Na het vallen van de avond
Overdag houdt een kreeft zich schuil tussen steen- of veenblokken op de zeebodem.
Q 03Hoe staan zeekreeften op culinair gebied bekend?
Delicatesse
Op veel soorten wordt commercieel gevist; vooral Homarus americanus en de Europese zeekreeft zijn in trek.
Q 04Als wat komt een kreeft uit het ei gekropen?
Larve
Pas na meerdere stadia lijkt het jong op een mini-kreeftje; die kleintjes hebben vele vijanden.
Q 05Aan welk paar poten draagt een zeekreeft zijn twee grote scharen?
Voorste
De linker- en de rechterschaar verschillen van vorm, grootte en functie.
Q 06Om welk gedrag tegenover soortgenoten staan kreeften bekend?
Kannibalisme
Ruzie is er voortdurend: de mannetjes vechten om de vrouwtjes, maar het gaat vooral om eten.
Q 07Wat doet een groeiende kreeft om de zoveel tijd omdat zijn pantser te hard en te taai is?
Vervellen
Net als bij insecten groeit het harnas niet mee, terwijl het lichaam wel groter wordt.
Q 08Wat doen schuwe kreeften bij het minste of geringste?
Terugschieten in hun hol
Kreeften hebben een hekel aan licht en zoeken het liefst een donkere plaats op om te schuilen.
Q 09Welk vermogen is bij kreeften uitzonderlijk sterk?
Geuren opvangen
Daardoor is een rottend kadaver vaak snel weggewerkt als er kreeften in de buurt zijn.
Q 10Hoe oud kunnen sommige soorten zeekreeften worden?
Tientallen jaren
Voor een ongewerveld dier is dat een ongekend hoge leeftijd; in koud water groeit een kreeft bovendien trager.
Q 11Wat moet het nieuwe pantser van een pas vervelde kreeft eerst nog doen?
Uitharden
Het nieuwe harnas zit al klaar onder het oude, maar is aanvankelijk nog heel zacht.
Q 12Wat gebeurt er met een schaar die een kreeft in een gevecht kwijtraakt?
Groeit weer aan
Het herstel kost veel energie, waardoor de groei van het dier zelf tijdelijk stokt.
Q 13Welke dieren zijn voornamelijk de vijanden van kreeften?
Vissen
Kleine exemplaren die net hun eerste levensstadia zijn ontgroeid, worden door van alles belaagd.
Welk lichaamsdeel gebruikt een kreeft in plaats van zicht voor de oriëntatie?
Q 21Wat aten kreeften volgens een lang gekoesterde misvatting voornamelijk?
Aas
Uit recentere studies blijkt dat vooral tweekleppigen, wormen en andere kreeftachtigen worden gegeten.
Q 22Wat kan een kreeft met een afgerukt ledemaat doen om de aangroei te versnellen?
Opeten
Zo neemt het dier de voedingsstoffen uit het verloren lichaamsdeel weer op.
Q 23Waar belandt het oude pantser van een kreeft na de vervelling?
In zijn eigen maag
Het afgeworpen harnas dient zo als basis voor het nieuwe.
Q 24Hoelang draagt een kreeftenvrouwtje haar bevruchte eitjes met zich mee?
Lange antennes
Deze voelsprieten werken samen met een zeer goed reukvermogen.
Q 15Welke factor laat een kreeft langzamer groeien naarmate die lager is?
Watertemperatuur
Ook met de voortplanting wacht een kreeft tot het water een voor hem behaaglijke warmte heeft bereikt.
Q 16Waarvoor dient de knobbelige schaar van een zeekreeft?
Gepantserd voedsel kraken
Met deze schaar gaan bijvoorbeeld tweekleppigen open, of houdt het dier brokken eten vast.
Q 17Hoe heet het afstoten van een schaar waarmee een kreeft aan een sterkere vijand ontkomt?
Zelfamputatie
De kreeft kiest er dan voor te vluchten in plaats van door een sterkere opponent te worden verslonden.
Q 18Hoeveel paar looppoten heeft een kreeft naast zijn scharen?
4
De looppoten heten in vaktaal pereiopoda; onder het achterlijf zitten daarnaast nog zwempoten.
Q 19Waardoor raken kreeften in gevangenschap gestrest, behalve door licht?
Ontbreken van schuilplaatsen
In het licht worden kreeften veel actiever, wat niet goed is voor het dier en bovendien het water vervuilt.
Q 20Waar zitten bij een kreeft de kieuwen vast?
Onder poten en pantser
Een lopende kreeft heeft meer zuurstof nodig dan een kreeft die niet beweegt.
Ruim negen maanden
Ze draagt de eitjes vanaf het einde van de zomer tussen haar zwempoten onder het achterlijf.
Q 25Welke wetenschappelijke naam draagt de Europese zeekreeft?
Homarus gammarus
Nog bekender is een nauwe verwant van de kusten van Canada en de Verenigde Staten, die in Europa massaal wordt gegeten.
Q 26Welke bouw hebben vrijwel alle geleedpotigen, anders dan de scharen van een zeekreeft?
Bilateraal symmetrisch
Zeekreeften zijn een uitzondering doordat hun linker- en rechterschaar elk een eigen vorm en taak hebben.
Q 27Beneden hoeveel graden Celsius gaat een kreeft niet meer op zoek naar voedsel?
5
Kou remt een kreeft sowieso af: hoe kouder het water, hoe trager hij groeit.
Q 28Waartoe behoren jonge kreeften voordat ze na enkele vervellingen mini-kreeftjes worden?
Zoöplankton
In dit stadium vallen vooral de relatief enorme ogen van het diertje op.
Q 29Onder welke wetenschappelijke naam staat de familie van de zeekreeften bekend?
Nephropidae
De familie behoort tot de stam van de geleedpotigen, de Arthropoda.
Q 30Welke vakterm bestaat er voor de vijf paar zwempoten onder het achterlijf van een kreeft?
Pleopoda
Tussen deze poten draagt het vrouwtje maandenlang haar bevruchte eitjes met zich mee.