Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Historia to nauka o przeszłości – od greckiego słowa oznaczającego badanie, przez dzieło Herodota, aż po spory o to, gdzie kończy się średniowiecze. W tym quizie sprawdzisz, co wiesz o warsztacie historyka i klasycznym podziale epok, a potem przeniesiesz się do Paryża roku 1889, by zmierzyć się z faktami o wieży Eiffla: jej budowie, liczbach i ludziach, którzy ją wymyślili. Pytania mają różny poziom trudności – od szkolnych podstaw po ciekawostki dla pasjonatów.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Z jakiej okazji zbudowano wieżę Eiffla w 1889 roku?
Wystawa światowa
Budowla miała też zademonstrować poziom wiedzy inżynierskiej i możliwości techniczne epoki.
Q 02Jakim terminem określa się czasy sprzed powstania cywilizacji opartej na przekazie pisemnym?
Prehistoria
Tradycyjnie badaniom historycznym podlegają tylko dzieje cywilizacji znających pismo.
Q 03Jaki rekord ustanowiła wieża Eiffla w momencie powstania?
Najwyższa budowla na świecie
Do dziś pozostaje najwyższą budowlą Paryża i jest uznawana za symbol miasta, a niekiedy całej Francji.
Q 04W ilu odrębnych znaczeniach najczęściej pojmuje się słowo „historia”?
Dwóch
Chodzi o przeszłe zdarzenia jako takie oraz o wszelkie relacje o tej przeszłości.
Q 05Który starożytny autor użył słowa historía do określenia charakteru swojej pracy?
Herodot
Jego dzieło zaczyna się słowami „Oto przedstawienie badań” i od tego sformułowania wzięła początek nazwa całej nauki.
Q 06Od którego roku liczy się historię najnowszą?
1914
Epoka ta trwa do dziś i następuje po „długim wieku XIX”.
Q 07Na krańcu jakiego terenu stoi paryska „Żelazna dama”?
Pola Marsowego
Budowla stoi w zachodniej części miasta, nad Sekwaną.
Q 08Setną rocznicę jakiego wydarzenia miała upamiętniać wieża Eiffla?
Rewolucji francuskiej
Miała być także symbolem ówczesnej potęgi gospodarczej i naukowo-technicznej Francji.
Q 09Jak nazywa się opis dziejów będący wynikiem badań historycznych?
Historiografia
Historyk dociera do faktów poprzez krytyczną interpretację źródeł, czyli pozostałości i świadectw minionych zjawisk.
Q 10Do którego roku trwa starożytność w klasycznym podziale epok historii Europy?
476
Datę tę wyznacza upadek Imperium Rzymskiego.
Q 11Jakie wydarzenie zamyka tzw. „długi wiek XIX”?
Wybuch I wojny światowej
Okres ten otwiera rewolucja francuska.
Q 12Jak nazywa się podział dziejów na epoki, stanowiący ważny problem metodologiczny historii?
Periodyzacja
Spory o momenty początku i końca poszczególnych epok mają bogatą literaturę.
Q 13Czego używano do łączności z posterunkami na granicy, zanim przejęła ją wieża Eiffla?
Gołębi pocztowych
W przededniu wielkiej wojny wieża stała się obiektem militarnym, zapewniającym Paryżowi łączność z granicą niemiecką.
Q 21Jak po polsku tłumaczy się zazwyczaj tytuł „Historíai”, dzieła autora z Halikarnasu?
Dzieje
Popularny tytuł nadano dziełu później; sama nazwa nauki pochodzi od jego pierwszych słów.
Q 22Jakie wydarzenie z 1453 roku wyznacza koniec średniowiecza dla wschodniej części Europy?
Zdobycie Konstantynopola przez Turków
Dla zachodniej części kontynentu cezurą jest wynalezienie druku przez Gutenberga lub odkrycie Ameryki.
Q 23Do jakiego wydarzenia z 1815 roku bywa liczona wczesna nowożytność?
Końca kongresu wiedeńskiego
Q 14Jak dawniej nazywano historię?
Dziejoznawstwo
Jest to nauka humanistyczna i społeczna, odróżniana od prehistorii, archeologii, antropologii i historii naturalnej.
Q 15W jakiej postaci historyk przedstawia ustalone i ułożone chronologicznie fakty?
Narracji
Punktem wyjścia jest krytyczna interpretacja pozostałości i świadectw, czyli źródeł.
Q 16Jakie kultury objął w ostatnich stuleciach poszerzający się przedmiot badań historii?
Niepiśmienne
Badania rozszerzyły się na wszystkie kontynenty świata i na nowe zagadnienia antropologiczne.
Q 17Jakiej konstrukcji logicznej poszukuje metodologia historyczna?
Przyczynowo-skutkowej
Towarzyszy temu krytyczne podejście do źródeł historycznych.
Q 18Do jakiego wydarzenia z 1795 roku liczy się w Polsce wczesną nowożytność?
Trzeciego rozbioru Rzeczypospolitej
Drugą stosowaną w Polsce cezurą jest Wiosna Ludów z 1848 roku.
Q 19Przy budowie czego Gustave Eiffel zdobył doświadczenie wykorzystane w projekcie wieży?
Kolejowych mostów stalowych
Projekt podkreślał walory stali wbrew akademizmowi, który uważał żelazo za prosty materiał budowlany.
Q 20Co pierwotnie znaczyło greckie słowo historía, od którego pochodzi wyraz „historia”?
Badanie, dochodzenie do wiedzy
Drugim pierwotnym znaczeniem greckiego terminu była wiedza zdobyta poprzez badanie.
Alternatywną cezurą jest rewolucja francuska z 1789 roku.
Q 24Ponad ilu ludzi zwiedziło dotąd wieżę Eiffla?
300 mln
Z czasem zachowana budowla stała się największą atrakcją turystyczną Paryża.
Q 25Do jakiej epoki niektórzy historycy francuscy chcieliby rozciągnąć średniowiecze?
Oświecenia
Ich zdaniem tradycyjny podział jest cywilizacyjnie sztuczny.
Q 26Jakiego podejścia wymaga zbadanie zjawiska trwającego przez wiele epok?
Diachronicznego
W takich przypadkach klasyczny podział na epoki okazuje się nieprzydatny.
Q 27Z około ilu nitów składa się konstrukcja wieży Eiffla?
2,5 mln
Konstrukcja liczy 18 038 części metalowych, a jej całkowita masa z betonowymi filarami to około 10 100 ton.
Q 28Ile stopni prowadzi na sam szczyt wieży Eiffla?
1665
Tarasy widokowe znajdują się na wysokościach 57,63 m, 115,73 m i 276,13 m.
Q 29Czyja jest koncepcja „długiego trwania”, odrzucająca klasyczny podział na epoki?
Fernanda Braudela
Podobny charakter ma koncepcja „długiego średniowiecza” Jacques'a Le Goffa.
Q 30Który polski wynalazca uczestniczył w eksperymentach, które ocaliły wieżę Eiffla przed rozbiórką?
Julian Ochorowicz
Chodziło o udane próby z telegrafem „bez drutu” umieszczonym na szczycie wieży.