Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Kryptowaluty to rozproszone systemy księgowe oparte na kryptografii, w których kontrolę nad portfelem ma tylko posiadacz klucza prywatnego. Najstarsza i najpopularniejsza z nich, bitcoin, działa od 2009 roku bez banków i rządów. Quiz sprawdza, co wiesz o działaniu łańcucha bloków, wydobywaniu, nagrodach za blok i ich zmniejszaniu, a także o altcoinach, stablecoinach i monetach mem. Są też pytania o historię kursu bitcoina, głośne giełdy, status prawny kryptowalut w Polsce i Europie oraz spór o tożsamość twórcy.
Wszystkie 28 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Pod jakim pseudonimem występuje osoba lub grupa osób, która stworzyła bitcoina?
Satoshi Nakamoto
Nazwa Bitcoin odnosi się także do otwartoźródłowego oprogramowania węzłów Bitcoin Core, które tworzą sieć komputerową typu peer-to-peer.
Q 02Która kryptowaluta jest sztandarowym przykładem „monety mem”, opartej na internetowym memie?
dogecoin
Termin „memcoin” bywa lekceważący, ale zwolennicy twierdzą, że niektóre z takich monet zyskały wartość społeczną, a dzięki niej wysoką kapitalizację.
Q 03Jak określa się zbiorczo kilka tysięcy kryptowalut innych niż bitcoin?
altcoiny
Część z nich powstała przy okazji w innym celu: namecoin buduje zdecentralizowany system nazw, a peercoin ma równomierniej rozkładać dochody z wydobycia.
Q 04Posiadacz jakiego klucza ma wyłączną kontrolę nad portfelem kryptowalutowym?
klucza prywatnego
System jest tak zaprojektowany, by niemożliwe było dwukrotne wydanie tej samej jednostki; stan posiadania zapisany jest w umownych jednostkach.
Q 05Jak nazywa się zaprogramowane zmniejszanie o połowę nagrody za wydobyty blok bitcoina?
halving
W praktyce następuje to co mniej więcej 4 lata; zmniejszanie nagrody jest konieczne, aby zachować wartość kryptowaluty.
Q 06Do wartości czego zbliżona jest wartość tzw. stablecoina?
waluty fiducjarnej
Zmienność cenowa takiej monety jest minimalna, a jej wartość zależy od bezpieczeństwa i płynności aktywów bazowych, na których się opiera.
Q 07Do jakiej granicy dąży całkowita liczba bitmonet, które mogą kiedykolwiek zaistnieć?
21 milionów
Po zbliżeniu się do tej granicy węzły praktycznie przestaną emitować nowy pieniądz, a system będzie finansowany niemal wyłącznie z opłat transakcyjnych.
Q 08Co oznacza skrót ICO, czyli procedura gromadzenia kapitału na rozwój nowej kryptowaluty?
Initial Coin Offering
Po polsku mówi się o „pierwszej ofercie monet”; innym celem tworzenia tokenów jest marketing tokenowy, np. nagrody w konkursach i systemy partnerskie.
Q 09Szczególnym przypadkiem jakiego rodzaju waluty jest kryptowaluta?
waluty wirtualnej
Większość państw nie uznaje jej za jednostkę walutową ani pieniądz elektroniczny, dzięki czemu wydobywanie jednostek jest legalne.
Q 10Co ile minut średnio generowany jest nowy blok w sieci Bitcoin?
10 minut
Co 2016 bloków, czyli średnio co 2 tygodnie, każdy węzeł rekalkuluje stopień trudności, tak by utrzymać stałe tempo powstawania bloków.
Q 11Który stablecoin, powiązany z dolarem amerykańskim, jest najpopularniejszy?
Tether
Jego kurs jest zbliżony do 1 USD, dlatego służy najczęściej do kupowania innych kryptowalut; pierwszy stablecoin, BitUSD, pojawił się w 2014 roku.
Q 12Jakie instytucje rozważają obecnie emisję własnego pieniądza cyfrowego w formie swojego zobowiązania?
banki centralne
Kryptowaluty zasadniczo różnią się od innych rodzajów pieniądza cyfrowego, którego rozwiązania badają też prywatne firmy.
Q 13Ile bitcoinów wynosiła nagroda za wygenerowany blok w pierwszym roku istnienia sieci?
50
Nagrody są zaprogramowane tak, by z czasem spadać do zera; w miarę ich malenia motywacją dla węzłów ma być zbieranie opłat transakcyjnych.
Q 21Kiedy po raz pierwszy nagroda za wygenerowany blok bitcoina została zmniejszona o połowę?
29 listopada 2012
Od tego dnia wydobywający otrzymywali już tylko 25 bitcoinów za blok; kolejne obniżki przyniosły 12,5, a potem 6,25 bitcoina.
Q 22Od czego m.in. zależą opłaty transakcyjne w sieci Bitcoin, w odróżnieniu od opłat za Ether?
od wielkości transakcji
Znaczenie ma także to, czy transakcja wykorzystuje SegWit; niektóre kryptowaluty w ogóle nie pobierają opłat i zamiast nich stosują dowód pracy po stronie klienta jako antyspam.
Q 23Jaki zdecentralizowany system internetowy tworzy kryptowaluta namecoin?
DNS
Q 14Jakich wyspecjalizowanych układów używają od 2013 roku wszystkie liczące się kopalnie bitcoina?
ASIC
Użytkownicy mogą też generować bitmonety grupowo; takie grupowanie nazywa się „pool”.
Q 15Na jakiej giełdzie bitcoin debiutował 17 sierpnia 2010 roku?
Mt.Gox
Cena debiutu wynosiła 0,063 USD; w kwietniu następnego roku kurs ustabilizował się na poziomie 1 USD, a 8 czerwca 2011 sięgnął 31,91 USD.
Q 16W jakiej kolejności podmioty sieciowe przetwarzają transakcje kryptowalutowe?
od najwyższej opłaty do najniższej
Wysokość opłaty wybiera sam posiadacz waluty; giełdy upraszczają to, oferując warianty priorytetowe dopasowane do wymaganego czasu realizacji.
Q 17Które państwo w drugiej połowie 2022 roku dostarczało najwięcej mocy obliczeniowej dla sieci Bitcoin?
USA
Według danych Uniwersytetu Cambridge drugie miejsce zajmowały Chiny, choć ich rząd rok wcześniej uznał wszystkie transakcje kryptowalutowe za nielegalne.
Q 18W którym kraju w 2013 roku ruszył pierwszy bankomat na bitcoiny?
w Kanadzie
Urządzenie pozwala wymienić gotówkę na bitcoiny albo sprzedać je i wypłacić dolary kanadyjskie.
Q 19Co orzekł sąd 20 maja 2024 roku w sprawie Craiga Wrighta, który twierdził, że stworzył bitcoina?
że nieuczciwie podawał się za twórcę
W grudniu 2015 roku portale Wired i Gizmodo zasugerowały po śledztwie dziennikarskim, że to ten australijski przedsiębiorca z branży IT stoi za bitcoinem.
Q 20W jakim regionie Afryki popularne są pieniądze przesyłane za pośrednictwem telefonów komórkowych?
w Afryce Wschodniej
To samo rozwiązanie jest popularne w Chinach; oferujące je prywatne firmy badają też monety o stabilnej wartości opartej na aktywach bazowych.
Istnieją też plany zbudowania na bazie kryptowaluty rynku prognostycznego, a kod większości nowych monet to lekko zmodyfikowane wolne oprogramowanie.
Q 24Jaki program sam dobiera najbardziej opłacalną kryptowalutę do wydobywania na danym sprzęcie?
Kryptex
Takie programy pozwalają kopać na zwykłych procesorach i kartach graficznych, stanowiąc alternatywę dla wyspecjalizowanych układów scalonych.
Q 25Kto w latach 80. jako pierwszy opracował system anonimowych, elektronicznych płatności?
David Chaum
Ten kryptolog położył fundamenty pod blockchain, na którym dziś opiera się bitcoin.
Q 26Jaki brytyjski urząd w marcu 2022 roku zakazał eksploatacji bitomatów w przestrzeni publicznej?
FCA
Brytyjski odpowiednik Komisji Nadzoru Finansowego uznał działalność bitomatów za nielegalną, by zapobiegać praniu brudnych pieniędzy.
Q 27Kto był autorem konceptu bitgold, jednego z pierwowzorów bitcoina?
Nick Szabo
Bitcoin łączy ten koncept z b-money i opiera go na sieci P2P; specyfikację techniczną opublikowano w 2008 roku.
Q 28Kto w 1998 roku jako pierwszy opisał koncept kryptowaluty na liście mailingowej cypherpunków?
Wei Dai
Jego koncept nosił nazwę b-money; bitcoin jest jedną z pierwszych implementacji tej idei.