Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Petra to ruiny stolicy Nabatejczyków, wykutej w skałach południowo-zachodniej Jordanii. Do miasta prowadzi wąski wąwóz, a jego fasady należą do najsłynniejszych zabytków starożytności. Quiz sprawdza wiedzę o historii miasta, jego władcach i rzymskich cesarzach, o grobowcach, świątyniach i teatrze oraz o handlu, który dał Nabatejczykom bogactwo. Pytania mają różny poziom trudności: od podstaw po szczegóły dla znawców starożytnego Wschodu.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01W którym współczesnym państwie znajdują się ruiny Petry?
Jordania
Miasto leży na półpustynnej wyżynie, w skalnej dolinie otoczonej wzniesieniami ciągnącymi się na ok. 1,6 km.
Q 02W którym filmie Al-Chazna posłużyła za scenerię świątyni chroniącej Świętego Graala?
„Indiana Jones i ostatnia krucjata”
Ta piętrowa budowla wykuta w skale uchodzi za sztandarowy zabytek całego miasta.
Q 03Jak Beduini nazywają Al-Chaznę, najsłynniejszy zabytek Petry?
Skarbiec Faraona
Ta wykuta w skale piętrowa budowla powstała ok. I–II w. n.e.
Q 04Co oznacza greckie słowo, od którego pochodzi nazwa Petra?
skała
Po arabsku miasto nosi nazwę Al-Batra. Jego rozkwit przypadł na czasy od III w. p.n.e. do I w. n.e.
Q 05Która pisarka uczyniła ruiny Petry tłem kryminału „Rendez-vous ze śmiercią”?
Agatha Christie
Skalne miasto trafiło również do kina: jedna z jego fasad zagrała w słynnym filmie przygodowym.
Q 06Jak nazywa się wąwóz, którym prowadzi jedyna wąska droga do Petry?
As-Sik
Dzięki temu jedynemu wąskiemu przejściu miasto ukryte w skalnej dolinie było bardzo trudne do zdobycia.
Q 07Co po polsku oznacza nazwa Ad-Dajr, nadana jednej z największych budowli Petry?
Klasztor
Nazwa pochodzi z okresu bizantyjskiego, gdy budowlę rzeczywiście zajmowała chrześcijańska wspólnota zakonna.
Q 08Który cesarz rzymski zajął Petrę w 106 r., kładąc kres niezależnemu królestwu Nabatejczyków?
Trajan
Aneksja przeszła właściwie bez oporu miejscowej ludności, a miasto pozostało ważnym centrum handlowym regionu.
Q 09Iloma obeliskami uformowanymi w skale zwieńczony jest Grobowiec Obelisków w Petrze?
czterema
Budowla odzwierciedla harmonijne połączenie sztuki nabatejskiej z egipską.
Q 10Który cesarz odwiedził Petrę w 130 r. podczas inspekcji wschodnich prowincji?
Hadrian
Władca ten, znany jako architekt z zamiłowania, przyczynił się do pewnej rozbudowy centrum miasta.
Q 11Po którym soborze, zwołanym w 325 r., w Petrze zaczęło dominować chrześcijaństwo?
nicejskim
Nowa religia przeważała w mieście aż do najazdu arabskiego w VII w.
Q 12Czym, według przeważającego dziś poglądu, była pierwotnie Al-Chazna w Petrze?
grobowcem
Przeznaczenie budowli nie jest pewne; mogła powstać dla jednego z władców miasta i jego żony.
Q 13Który wódz zdobył Petrę po krzyżowcach, po czym miasto popadło w trwałą ruinę?
Saladyn
Miasto zostało wtedy w znacznym stopniu zniszczone i już nigdy się nie podniosło.
Q 14Jak tłumaczy się nazwę świątyni Kasr Bint Firaun w Petrze?
Q 21Ile cytadel zbudowali w Petrze krzyżowcy, gdy zajmowali miasto w średniowieczu?
dwie
Krzyżowcy opanowali Petrę w okresie wypraw krzyżowych, kilka stuleci po najeździe arabskim z VII w.
Q 22Odparcie czyich wojsk otworzyło w dziejach Petry okres hellenistyczny?
Antygona Jednookiego
W tej epoce Nabatejczycy wiedli dość spokojne życie i skutecznie bronili niezależności przed Ptolemeuszami i Seleucydami.
Q 23Którą zasadę proporcji, ściśle zachowywaną przez Greków i Rzymian, ignorowano w Petrze?
złoty podział
Budowle Petry łączą wzorce egipskie, syryjskie, greckie i rzymskie z rodzimym zdobnictwem.
Pałac Córki Faraona
Świątynię zbudowano z piaskowca; powstała w drugiej połowie I w. p.n.e. albo w pierwszej połowie I w. n.e.
Q 15Koryto której rzeki okresowej przecina dolinę Petry?
Wadi Musa
Jej dopływy okalają płaskowyże, na których rozrosło się antyczne miasto.
Q 16Kogo Nabatejczycy wyparli z okolic Petry najprawdopodobniej w VI w. p.n.e.?
Edomitów
Pierwsze znane wzmianki o Nabatejczykach mieszkających w Petrze pochodzą dopiero z IV w. p.n.e.
Q 17Za panowania którego króla, w latach 9 p.n.e. – 40 n.e., Petra osiągnęła apogeum rozkwitu?
Aretas IV
Władca ten znacznie rozbudował miasto, a jego czasy nazywa się złotym wiekiem budownictwa monumentalnego.
Q 18Pod jaką nazwą Petra występuje na kartach Starego Testamentu?
Sela
Nazwa ta pojawia się w Księdze Sędziów, 2 Księdze Królewskiej i Księdze Izajasza.
Q 19Trzęsienie ziemi z którego roku szczególnie zniszczyło Petrę i wyludniło miasto?
363
Wstrząsy nawiedzały Petrę także w latach 110, 303, 505 i 551, przyczyniając się do jej upadku.
Q 20Jaką odrębną nazwę noszą ciężkie, bogato zdobione kapitele pilastrów typowe dla Petry?
nabatejskie
Różnią się one wyraźnie od swoich gładkich hellenistycznych odpowiedników.
Q 24Kim był Sekstus Florentinus, którego grobowiec wzniesiono w Petrze ok. 130 r.?
rzymskim namiestnikiem
Jego grobowiec stoi w północnej części miasta, gdzie odkryto też dość liczne groby żołnierzy imperium.
Q 25Na ile głównych grup podzielono w 1897 r. ponad pół tysiąca skalnych grobowców Petry?
siedem
Klasyfikację opracowali Alfred von Domaszewski i Rudolf Brünnow; niemal połowę stanowią grobowce pylonowe.
Q 26Jak nazywała się rzymska droga zbudowana w latach 111–114 przez dawne ziemie Nabatejczyków?
Via Nova Traiana
Powstała za Klaudiusza Sewerusa, pierwszego gubernatora nowej prowincji, i łączyła Akabę z Syrią.
Q 27Ile talentów łapówki miał przyjąć Marek Emiliusz Skaurus, by w 62 p.n.e. odstąpić od Petry?
300
Skaurus był kwestorem rzymskiej armii działającej wówczas na Bliskim Wschodzie i miasta nie zdobył.
Q 28W którym roku p.n.e. Petra wsparła Rzym swoimi siłami podczas tzw. wojny aleksandryjskiej?
47
Takie wsparcie dawało władcom skalnego państwa status sojusznika imperium i znaczną dozę niezależności.
Q 29Do jakiej prowincji trafiła Petra po podziale rzymskiej Arabii w III w.?
Palestina Tertia
Północna część dawnej prowincji zachowała swoją nazwę, a granicę podziału wyznaczało Wadi el-Hesa.
Q 30Który skalny szczyt nad doliną Petry zdobył nocą grecki wódz Ateneusz?
Umm el-Bijara
Mężczyźni byli wtedy na dorocznym święcie z dala od miasta, a ich rodziny i dobytek zostały na stromej skale.