Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Czołg to gąsienicowy wóz bojowy, który od ponad stu lat zmienia obraz pola bitwy. Pierwsze maszyny były powolne, duszne i zawodne, a mimo to zapoczątkowały nową epokę w wojskowości. W quizie znajdziesz pytania o początki broni pancernej, konstrukcje niemieckie, radzieckie, amerykańskie i polskie z okresu II wojny światowej, a także o powojenne czołgi podstawowe, w tym Leoparda 2. Sprawdź, ile wiesz o pancerzach, armatach i ludziach, którzy stali za najsłynniejszymi wozami.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Do czego nawiązuje polska nazwa „czołg”?
Powolnego pełzania maszyn po ziemi
Od angielskiego słowa „tank” pochodzi z kolei nazwa mniejszego wozu bojowego – tankietki.
Q 02Który czołg uchodzi za najbardziej znany radziecki czołg II wojny światowej?
T-34
Skonstruowany w 1940 roku wóz ważył 25 ton, rozwijał 55 km/h i dzięki znakomitemu silnikowi Diesla miał zasięg do 300 km.
Q 03Co dosłownie oznacza angielski kryptonim „tank”, nadany pierwszym czołgom?
Zbiornik
Kryptonim miał zmylić niemiecki wywiad, a pomogło w tym podobieństwo maszyny do pojemnika na benzynę.
Q 04Na czyją cześć nazwano radzieckie czołgi ciężkie serii IS?
Józefa Stalina
Powstały wersje od IS-1 do IS-4, a na bazie IS-3 zbudowano po wojnie ciężki czołg T-10.
Q 05Jak brzmi polska nazwa drapieżnika, od którego wziął nazwę niemiecki czołg Leopard?
Lampart
To samo zwierzę bywa nazywane panterą – wszystkie te nazwy odnoszą się do jednego gatunku dużych kotowatych.
Q 06Jaka maszyna wyrosła na bardzo groźnego rywala czołgów na polu bitwy?
Śmigłowiec szturmowy
Mimo to przepowiednie z początku lat 90. o nadchodzącym końcu ery czołgów na razie się nie sprawdziły.
Q 07Nad którą rzeką stoczono w 1916 roku bitwę, w której po raz pierwszy użyto czołgów?
Somma
Brytyjskie wozy oznaczone Mark I pełniły tam rolę wsparcia piechoty.
Q 08Co służyło załogom pierwszych czołgów do łączności na większe odległości?
Gołębie pocztowe
Maszyny były też bardzo zawodne: po pokonaniu 100 kilometrów wymagały wymiany wielu części.
Q 09Którym amerykańskim czołgiem stała się ostatecznie konstrukcja oznaczona XM1?
Abrams
Amerykanie zaczęli ją tworzyć po skasowaniu wspólnego z RFN programu MBT70, jako projekt znacznie mniej awangardowy.
Q 10Który czołg jako pierwszy miał klasyczną konstrukcję z obrotową wieżą na kadłubie?
Renault FT
Tę francuską konstrukcję uważa się również za najbardziej udany czołg I wojny światowej.
Q 11Brak czego w pierwszych czołgach powodował częste omdlenia i zatrucia załóg?
Wentylacji
Wewnątrz gromadziły się gazy spalinowe i prochowe, a do ostrego skrętu potrzeba było skoordynowanej pracy czterech osób.
Q 12Pod jaką miejscowością doszło do pierwszego zmasowanego natarcia czołgów?
Cambrai
W pierwszych akcjach z 1916 roku uczestniczyło niewiele wozów, co mogło być jedną z przyczyn braku sukcesów.
Q 13Jaką zaletę na polu bitwy miało paliwo do silników Diesla w porównaniu z benzyną?
Rzadziej zapalało się po trafieniu
Silnik Diesla szybciej uzyskuje też moment obrotowy, co jest istotne w terenie, ale osiągał zdecydowanie niższe moce.
Q 21Który brytyjski pułkownik uznał, że piechotę osłoni opancerzony traktor na gąsienicach?
Ernest Swinton
Ten sam oficer nadał później nowej maszynie kryptonim, który miał wprowadzić w błąd niemiecki wywiad.
Q 22Ile litrów paliwa mieścił bak pierwszych brytyjskich czołgów?
210
Taki zapas wystarczał na przejechanie zaledwie 30 kilometrów.
Q 23Na podwoziu konstrukcji którego amerykańskiego inżyniera powstał radziecki czołg BT?
Christie
Wóz budowano w dużej serii i w kilku odmianach, a jego długolufowa armata kalibru 45 mm wystarczała do walki z każdym ówczesnym czołgiem.
Q 14Czego na początku wojny nie miały radzieckie wozy bojowe poza czołgami dowodzenia?
Radiostacji
Niemcy zawdzięczali wtedy sukcesy lepszej organizacji taktycznej i łączności, bo niewiele ich czołgów mogło nawiązać równorzędną walkę.
Q 15W którym roku Hitler oficjalnie wypowiedział traktat wersalski?
1935
Dopiero wtedy potajemnie budowany lekki czołg otrzymał oficjalne oznaczenie Panzerkampfwagen I.
Q 16Jakie armaty zamiast gwintowanych otrzymały radzieckie czołgi T-62?
Gładkolufowe
W tym samym okresie do masowego użycia weszły przeciwpancerne pociski kierowane, początkowo naprowadzane przewodowo.
Q 17Unowocześnioną modyfikacją którego angielskiego czołgu był polski 7TP?
Vickers E
Polska armia używała też importowanych konstrukcji francuskich: Renault R-35 i Hotchkiss H-35.
Q 18Jaką maszynę udawał w oznaczeniu „LaS” potajemnie budowany niemiecki czołg PzKpfw I?
Ciągnik rolniczy
Kamuflaż był potrzebny, bo traktat wersalski zabraniał niemieckiej Reichswehrze posiadania broni pancernej.
Q 19Jak nazywano boczne wieże, w których mieściło się uzbrojenie pierwszych czołgów?
Sponsony
Połowa wozów miała po 5 karabinów maszynowych, a pozostałe po dwa działa 57 mm i trzy karabiny maszynowe.
Q 20Ile ton ważył niemiecki czołg ciężki PzKpfw VI Tiger?
56
Jego znakomita armata kalibru 88 mm była przekonstruowanym działem przeciwlotniczym, a pancerz czołowy miał 102 mm.
Q 24Ponad ile tysięcy czołgów M4 powstało do zakończenia produkcji w 1945 roku?
40
Łatwość masowej produkcji dawała Shermanom dużą przewagę liczebną nad czołgami niemieckimi.
Q 25Ile francuskich czołgów weszło w 1919 roku na stan polskiego 1 Pułku Czołgów?
120
Pułk powstał w Armii Polskiej we Francji pod dowództwem gen. Hallera, a jego wozy użyto w wojnie polsko-bolszewickiej w 1920 roku.
Q 26Jakiej narodowości był inżynier Lancelot De Mole, który już w 1911 roku zaprojektował czołg?
Australijczyk
Niezależnie od niego podobny pojazd zaprojektował w tym samym roku Günther Burstyn, ale oba pomysły wojskowi zignorowali.
Q 27Ile milimetrów grubości osiągał pancerz niemieckiego czołgu Königstiger?
185
Wartość ta jest względna: pod koniec wojny niemiecka stal z braku surowców była już znacznie gorszej jakości niż radziecka czy aliancka.
Q 28Który porucznik zaproponował w 1919 roku polską nazwę „czołg”?
Władysław Kohutnicki
Mimo to jeszcze w latach 20. XX wieku w Polsce używano także zapożyczonego z angielskiego słowa „tank”.
Q 29Do którego roku produkowano radziecki czołg T-55, wersję rozwojową T-54?
1981
Czołgi T-54/T-55 stały się najbardziej rozpowszechnione na świecie i trafiły do armii kilkudziesięciu państw.
Q 30W którym roku radziecki czołg ciężki T-10 zakończył służbę w armii rosyjskiej?
1993
Wóz skonstruowano po wojnie w oparciu o czołg IS-3, jedną z kilku wersji ciężkich czołgów tej rodziny.