Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Op 3 december 1967 zette de Zuid-Afrikaanse hartchirurg Christiaan Barnard de medische wereld op zijn kop met de eerste geslaagde harttransplantatie van mens op mens. Zijn patiënten, zijn team en zijn latere leven als schrijver leveren stof voor heel wat vragen. Daarnaast duikt deze quiz in de titels die artsen voeren: wat M.D. eigenlijk betekent, waarom een Britse arts iets anders achter zijn naam zet en welke afkortingen horen bij tandartsen, dierenartsen en optometristen. Van instapvragen tot weetjes voor wie zelf in de zorg werkt.
Alle 26 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Welke medische ingreep voerde Christiaan Barnard in 1967 als eerste ter wereld met succes uit?
Harttransplantatie van mens op mens
Barnard specialiseerde zich pas in 1956 in de Verenigde Staten tot chirurg en bouwde daarna in zijn thuisland de hartchirurgie op.
Q 02Welk medisch specialisme beoefende Christiaan Barnard?
Hartchirurg
Hij overleed in 2001 op Cyprus, ver van het ziekenhuis in Kaapstad waar hij wereldberoemd werd.
Q 03Welke beroepsgroep voert de Angelsaksische titel D.D.S.?
Tandarts
De afkorting staat voor Doctor of Dental Surgery; een gepromoveerde in de tandheelkunde kan daarnaast de graad D.Sc.D. voeren.
Q 04Waardoor kon het afstotingsprobleem bij harttransplantaties later beter worden beheerst?
Door betere medicijnen
Na de eerste golf van 1968 stond het aantal transplantaties een tijdlang op een laag pitje vanwege de korte gemiddelde overlevingstijd.
Q 05In welke landen voeren artsen doorgaans de academische titel Doctor of Medicine?
Angelsaksische landen
In Nederland wint de titel terrein bij artsen in de medische wetenschap, vooral bij wie veel met buitenlandse collega's samenwerkt.
Q 06Welk beroep oefende Christiaan Barnard aanvankelijk uit na zijn studie geneeskunde in Kaapstad?
Huisarts
Pas in 1956 begon hij in de Verenigde Staten aan zijn specialisatie tot chirurg.
Q 07Welke aandoening aan zijn handen maakte opereren voor Christiaan Barnard onmogelijk?
Reuma
Na zijn chirurgische loopbaan stichtte hij een kliniek op een Grieks eiland en legde hij zich toe op schrijven.
Q 08Op welke datum voerde Christiaan Barnard de eerste geslaagde harttransplantatie uit?
3 december 1967
De patiënt was 55 jaar oud; de operatie maakte Barnard in één klap wereldberoemd.
Q 09Hoeveel dagen overleefde Barnards eerste harttransplantatiepatiënt de operatie?
18 dagen
Hij overleed niet aan zijn nieuwe hart maar aan een longontsteking.
Q 10Hoeveel harttransplantaties werden er in 1968 wereldwijd uitgevoerd?
Meer dan 100
Daarna zakte het aantal tijdelijk in, omdat patiënten gemiddeld maar kort overleefden.
Q 11Waar staat de Angelsaksische titel D.O. voor?
Doctor of Osteopathy
Naast de gebruikelijke M.D. bestaan er zulke aparte titels voor onder meer de tandheelkunde, de diergeneeskunde en de podiatrie.
Q 12Wat was het beroep van de vader van Christiaan Barnard?
Predikant
Barnard groeide op in Beaufort-Wes en ging later geneeskunde studeren in Kaapstad.
Q 13In welke Amerikaanse staat begon Christiaan Barnard in 1956 zijn specialisatie tot chirurg?
Minnesota
Twee jaar later keerde hij terug naar Zuid-Afrika om daar de hartchirurgie op te bouwen.
Q 21Tot welk jaar bleef Christiaan Barnard chirurg aan het ziekenhuis in Kaapstad?
1983
Een aandoening aan zijn handen maakte opereren uiteindelijk onmogelijk; daarna begon hij een kliniek in Griekenland.
Q 22Waar staat de Angelsaksische tandheelkundige titel D.M.D. voor?
Doctor of Dental Medicine
Afhankelijk van de universiteit is de opleiding dezelfde als die voor de D.D.S., de andere Angelsaksische tandheelkundige titel.
Q 23Hoe heet de autobiografie die Christiaan Barnard in 1969 publiceerde?
One Life
Later schreef hij ook romans, waaronder een thriller over de gevaren van genetische manipulatie.
Q 14Wie was de eerste patiënt die van Christiaan Barnard een donorhart kreeg?
Louis Washkansky
Hij was 55 jaar oud en kreeg het hart van een jonge vrouw die bij een auto-ongeluk om het leven was gekomen.
Q 15Op welk Grieks eiland stichtte Christiaan Barnard een kliniek?
Kos
Barnard overleed in 2001 op Cyprus, eveneens een eiland in het oostelijke Middellandse Zeegebied.
Q 16Welke academische titel voeren artsen in Groot-Brittannië?
Bachelor of Medicine and Surgery
De Britse Doctor of Medicine is juist gereserveerd voor wie veel aan de medische wetenschap heeft bijgedragen.
Q 17In welk jaar keerde Christiaan Barnard uit Amerika terug naar Zuid-Afrika?
1958
Zijn doel was om in eigen land de hartchirurgie te ontwikkelen; nog geen tien jaar later schreef hij geschiedenis.
Q 18Wie was de patiënt bij de tweede harttransplantatie van het team van Christiaan Barnard?
Philip Blaiberg
Deze 50-jarige patiënt werd een maand na de eerste operatie geholpen en leefde daarna nog ruim anderhalf jaar.
Q 19Op welk niveau staat de graad M.D. in Canada en de Verenigde Staten?
Master
Het is er een graduate degree, vergelijkbaar met de PharmD, en dus geen doctoraat als gevolg van een wetenschappelijke promotie.
Q 20Hoeveel maanden leefde de tweede harttransplantatiepatiënt van Barnard nog na zijn operatie?
19 maanden
Uiteindelijk overleed hij aan de gevolgen van een chronisch afstotingsproces.
Q 24Welke chirurgentitel is in Groot-Brittannië voorbehouden aan grote bijdragers aan het vak?
Master of Surgery
Hetzelfde geldt er voor de titel Doctor of Medicine, die daar op het niveau van een PhD staat.
Q 25Welke thriller van Christiaan Barnard uit 1996 gaat over de gevaren van genetische manipulatie?
The Donor
Barnard schreef eerder al een autobiografie en twee romans met een medeauteur.
Q 26Met welke auteur schreef Christiaan Barnard de romans The Unwanted en In the Night Season?
Siegfried Stander
De twee boeken verschenen in 1974 en 1977, enkele jaren na Barnards autobiografie.