Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Carl Sagan was astronoom, scepticus en een van de bekendste wetenschapscommunicatoren van de twintigste eeuw. Met zijn televisieserie ‘Cosmos’ bracht hij het heelal bij honderden miljoenen kijkers in de huiskamer. Deze quiz gaat over zijn jeugd en loopbaan, de boodschappen die hij met ruimtesondes meestuurde, zijn boeken en zijn strijd tegen pseudowetenschap. De vragen lopen op van makkelijk tot pittig, met bij elk antwoord een korte toelichting.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01In welk stadsdeel van New York werd Carl Sagan in 1934 geboren?
Brooklyn
Hij overleed op 20 december 1996 in Seattle, in de staat Washington.
Q 02Van welke theorie was Carl Sagan een propagator, tegenover het creationisme?
Evolutietheorie
Het creationisme had volgens de beschrijving veel invloed in de VS, vooral onder streng gelovige Amerikanen in de zogenoemde Biblebelt.
Q 03Van welke planeet ontdekte Carl Sagan de hoge oppervlaktetemperaturen?
Venus
Hij deed ook onderzoek naar leven buiten de aarde, met experimenten waarin aminozuren door straling ontstonden uit basischemicaliën.
Q 04Wie speelde de hoofdrol in de verfilming uit 1997 van Carl Sagans roman ‘Contact’?
Jodie Foster
De roman, een bestseller uit 1985, bevat Sagans visie op mens en kosmos.
Q 05Welk begrip introduceerde Carl Sagan met zijn studie naar de gevolgen van een kernoorlog?
Nucleaire winter
Zijn rol in de publiciteit eromheen leverde hem kritiek op uit de wetenschappelijke wereld: sommigen vonden de omvang van zo'n klimaatverandering hoogst onzeker.
Q 06Voor wie waren de gouden plaat en de Golden Record van Carl Sagan als boodschap bedoeld?
Buitenaardse intelligentie
Het waren de eerste opzettelijke berichten die de ruimte in zijn gestuurd; Sagan bedacht, ontwikkelde en monteerde ze.
Q 07In welk jaar kwam Carl Sagans televisieserie ‘Cosmos’ uit?
1980
Met die serie werd hij bekend bij het grote publiek; in de jaren 1970-'90 was hij een van de bekendste televisiepersoonlijkheden van de westerse wereld.
Q 08Aan welke universiteit doceerde Carl Sagan vanaf 1968 tot aan zijn overlijden?
Cornell
Daar nam hij het initiatief voor een onderzoeksgroep over buitenaards leven en de vraag hoe je daarmee in contact kunt komen.
Q 09Welke term vinden sommigen juister voor Carl Sagan dan het ‘atheïst’ van zijn critici?
Agnost
Zij zagen hem eerder als een ‘zoeker’ dan als iemand die het bestaan van een god stellig ontkende.
Q 10Welke televisieprijs kreeg Carl Sagan in 1981 voor zijn serie ‘Cosmos’?
Emmy Award
Hij kreeg de prijs in de categorie ‘Outstanding individual achievement’.
Q 11Voor welk boek kreeg Carl Sagan in 1978 een Pulitzerprijs?
The Dragons of Eden
Het is een van de vele onderscheidingen die Sagan kreeg voor zijn wetenschappelijke en populairwetenschappelijke werk.
Q 12Welk verschijnsel legde Carl Sagan op 10 december 1985 uit aan het Amerikaanse Congres?
Broeikaseffect
Hij pleitte bij die gelegenheid voor alternatieve energiebronnen, internationale samenwerking en verder onderzoek.
Q 13Tot welke geloofsgroep behoorden de ouders van Carl Sagan?
Liberale joden
Juist daardoor waren ze niet streng gelovig; het gezin woonde in New York.
Q 21Hoeveel kinderen had Carl Sagan?
Vijf
Hij kreeg ze uit meerdere huwelijken: Sagan trouwde in totaal drie keer.
Q 22Meer dan hoeveel wetenschappelijke bevindingen en artikelen publiceerde Carl Sagan?
600
Daarnaast was hij auteur, coauteur of redacteur van meer dan 20 boeken, vooral populair-wetenschappelijke.
Q 23Welke omroepprijs kreeg de PBS-serie ‘Cosmos’ van Carl Sagan?
Peabody
Een jaar later leverde de serie Sagan zelf ook nog een individuele televisieprijs op.
Q 24Naar wie is de medaille genoemd die Carl Sagan van de Sovjetkosmonauten kreeg?
Q 14De oliebranden in welk land zouden volgens Carl Sagan in 1991 een zomerloos jaar veroorzaken?
Koeweit
De voorspelling kwam niet uit; als voorbeeld gold 1816, het jaar na de uitbarsting van de vulkaan Tambora.
Q 15Welk beroep had Sam Sagan, de vader van Carl Sagan?
Kleermaker
Hij was gevlucht voor de pogroms in het tsaristische Rusland en maakte in de VS vooral uniformen voor het Amerikaanse leger.
Q 16Naar welke schrijver is een prijs genoemd die Carl Sagan van het scepticicomité kreeg?
Isaac Asimov
Sagan kreeg de prijs zeven jaar na een eerdere onderscheiding van hetzelfde comité.
Q 17Welke echtgenote van Carl Sagan tekende de man- en vrouwfiguur voor de gouden plaat?
Linda Salzman
Zij was kunstenares en maakte de tekening in 1972 voor de plaat die met de Pioneersondes meeging.
Q 18In welke stad ligt het Jet Propulsion Laboratory, waar Carl Sagan aan ruimtesondes werkte?
Pasadena
Hij was er betrokken bij de ontwerpfase van de reeksen Mariner, Pioneer, Voyager en Viking en was een belangrijke initiatiefnemer van ruimtemissies.
Q 19Aan welke complicatie van zijn bloedziekte stierf Carl Sagan op 62-jarige leeftijd?
Longontsteking
De zeldzame ziekte, myelodysplasie, had zijn immuunsysteem grotendeels aangetast; hij leed er al enkele jaren aan.
Q 20Welk thema had de Wereldtentoonstelling van 1939 die Carl Sagan als kind bezocht?
De wereld van morgen
Het bezoek met zijn ouders was zijn vroegste herinnering en wekte naar eigen zeggen zijn interesse in wetenschap en techniek.
Tsiolkovski
Ook de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA gaf Sagan meerdere onderscheidingen, zoals de Exceptional Scientific Achievement Medal.
Q 25In welk jaar kreeg Carl Sagan de Public Welfare Medal van de National Academy of Sciences?
1994
In hetzelfde jaar eerde ook het scepticicomité dat hij mee had opgericht hem met een prijs.
Q 26In welk jaar kreeg Carl Sagans roman ‘Contact’ de Locus Poll Award?
1986
De roman was een jaar eerder verschenen en werd een bestseller.
Q 27Welke club kende Carl Sagan de Lowell Thomas Award toe?
Explorers Club
De onderscheiding hoorde bij het 75-jarig jubileum van de club.
Q 28Hoe heette de zus van Carl Sagan?
Carol
Het gezin woonde in New York; moeder Rachel was huisvrouw.
Q 29Welk boek van Carl Sagan kreeg in 1974 de John W. Campbell Memorial Award?
The Cosmic Connection
In hetzelfde jaar kreeg hij de Klumpke-Roberts Award van de Astronomical Society of the Pacific.
Q 30Welke prijs kreeg Carl Sagan in 1987 van het scepticicomité dat hij mee oprichtte?
In Praise of Reason Award
Sagan zag het bestrijden van onwetenschappelijke denkbeelden als een van zijn belangrijkste taken.