Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
De maag is een gekromde spierzak links boven in de buik die voedsel verteert en micro-organismen onschadelijk maakt. Klieren in de maagwand maken zuur, enzymen en beschermend slijm. Deze quiz test je kennis van de anatomie van de maag, de cellen die maagsap produceren en hoe lang een maaltijd er blijft. Daarnaast draait een flink deel om Helicobacter pylori, de maagbacterie die in 1982 werd herontdekt en die de kijk op maagzweren voorgoed veranderde.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Waar in de buikholte ligt de menselijke maag?
Links boven
Afhankelijk van de inhoud en de houding van het lichaam neemt de maag een haak-, posthoorn- of stierenhoornvorm aan.
Q 02Welk zuur vormt zich uit H+ en Cl- in het maaglumen?
Zoutzuur
Beide ionen worden afzonderlijk afgescheiden door cellen in de zogeheten gastric pits van de maagwand.
Q 03Welk medisch specialisme onderzoekt en behandelt aandoeningen van het spijsverteringsstelsel?
Gastro-enterologie
In Nederland zijn deze specialisten verenigd in de Nederlandse Vereniging van Maag-Darm-Leverartsen.
Q 04Door welk vlies wordt de maag omgeven, zodat ze zich in de buikholte kan bewegen?
Buikvlies
Die beweeglijkheid is nodig omdat de maag bij voedselopname flink in omvang toe- en afneemt.
Q 05Hoe lang blijft een gemiddelde maaltijd in de maag?
3 tot 4 uur
Bij vet voedsel kan de verblijfsduur oplopen tot wel 7 uur of meer.
Q 06Hoe heet de maaguitgang, ook wel maagportier genoemd, in medische termen?
Pylorus
Het maagcorpus gaat rechts beneden zonder scherpe grens in die uitgang over.
Q 07Uit welk type spierweefsel bestaat de spierlaag van de maagwand?
Glad spierweefsel
Daarmee kan de maag zich vernauwen en verwijden en zo de peristaltische beweging van de slokdarm voortzetten.
Q 08Tijdens welk onderzoek worden vaak biopten genomen om Helicobacter pylori aan te tonen?
Gastroscopie
De bacterie kan ook worden aangetoond met een ademtest, een fecestest of een bloedtest.
Q 09Waaruit bestaat de drievoudige therapie tegen Helicobacter pylori?
Een maagzuurremmer en twee antibiotica
Daarmee verdwijnen ook de klachten van brandend maagzuur die de bacterie kan veroorzaken.
Q 10In welk jaar kregen de herontdekkers van Helicobacter pylori de Nobelprijs voor de geneeskunde?
2005
Al vóór 1900 was er over waarnemingen van de bacterie gepubliceerd, maar die raakten in de vergetelheid.
Q 11Welke chronische ontsteking door Helicobacter pylori heeft een causaal verband met vitamine B12-tekort?
Gastritis
Het tekort wordt vaak laat opgemerkt omdat de B12-spiegel in het bloed lang normaal blijft terwijl weefsels al tekortkomen.
Q 12Hoe heet de maagingang waar de slokdarm in de maag uitkomt?
Cardia
De slokdarm heet in medische termen de oesofagus; de ingang wordt ook pars cardiaca genoemd.
Q 13Welke twee Australiërs herontdekten in 1982 de maagbacterie Helicobacter pylori?
Marshall en Warren
Zij toonden ook aan dat de bacterie klachten veroorzaakt en dat die verdwijnen zodra de bacterie is bestreden.
Q 21Welke dieren vormen naast de mens mogelijk een reservoir voor Helicobacter pylori?
Apen en varkens
Mensen blijven verreweg het belangrijkste reservoir van de bacterie.
Q 22Welke cellen, vooral in het portiergedeelte van de maag, geven het hormoon gastrine af?
G-cellen
Het hormoon reist via de bloedsomloop naar de klieren van de maagkoepel en het maagcorpus.
Q 23Welke twee antibiotica worden vaak voorgeschreven tegen Helicobacter pylori?
Clarithromycine en amoxicilline
Als zuurremmer in dezelfde kuur worden vaak omeprazol, lansoprazol of pantoprazol gebruikt.
Q 14Hoe heet de koepel van de maag, die zich naar boven toe welft?
Fundus
In dat bovenste deel van de maag verzamelen zich de ingeslikte gassen.
Q 15Door welk type medicijn zijn de H2-receptorantagonisten tegenwoordig grotendeels vervangen?
Protonpompremmers
Omeprazol is het bekendste voorbeeld van deze nieuwere en betere zuurremmers.
Q 16Welke maagcellen scheiden pepsinogeen af?
Hoofdcellen
In de maag wordt pepsinogeen omgezet in het werkzame enzym pepsine.
Q 17Hoe wordt Helicobacter pylori van mens op mens doorgegeven?
Fecaal-oraal of via aerosols
De besmettingsgraad neemt toe met de leeftijd en met een lagere sociaal-economische status.
Q 18Waarom bevat de kuur tegen Helicobacter pylori naast antibiotica ook een zuurremmer?
Antibiotica werken niet bij een te lage pH
De bacterie zelf is maagzuurresistent en kan zich langdurig handhaven in het zure milieu van de maag.
Q 19Welk percentage van de mensen in West-Europese landen draagt Helicobacter pylori?
10-20 %
In minder ontwikkelde landen ligt dat aandeel veel hoger, op 60 tot 90 procent van de bevolking.
Q 20Welke cellen zorgen voor de slijmafscheiding die de maag tegen het maagzuur beschermt?
Nekcellen
De binnenkant van de maag is bekleed met een dikke slijmhuid waarin de maagklieren ingebed liggen.
Q 24Via welke hersenzenuw komt de maagsapsecretie op gang bij het zien en ruiken van voedsel?
10e hersenzenuw
Deze zenuwfase wordt daarna voortgezet door de hormonale fase, waarin gastrine wordt geproduceerd.
Q 25In welk bacteriegeslacht werd Helicobacter pylori aanvankelijk ingedeeld?
Campylobacter
Vanwege een afwijkende genetische samenstelling kreeg de bacterie later een eigen geslacht.
Q 26Welk middel vervangt een van de antibiotica bij patiënten die allergisch zijn voor penicillinederivaten?
Metronidazol
Er wordt ook onderzocht of de bacterie met minder medicatie bestreden kan worden.
Q 27In welk deel van de dunne darm wordt vitamine B12 opgenomen?
Jejunum
Voor die opname is een factor nodig die door cellen in de maagwand wordt afgescheiden.
Q 28Welke maagzuurremmer uit de jaren 80 is een bekende H2-receptorantagonist?
Cimetidine
Na de introductie van dit type middelen daalde het aantal patiënten met maagkanker opzienbarend.
Q 29Tegen welke vorm van kanker lijkt de aanwezigheid van Helicobacter pylori juist te beschermen?
Adenocarcinoom van de slokdarm
Tegelijk wordt de bacterie volgens de gangbare inzichten verantwoordelijk gehouden voor sommige gevallen van maagkanker.
Q 30Van welke monoglyceride van laurinezuur is aangetoond dat ze Helicobacter pylori kan doden?
Monolaurine
Monoglyceriden van vetzuren met middellange ketens gelden als mogelijke alternatieve therapie.