Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Tweelingen fascineren: twee kinderen uit één zwangerschap, soms sprekend op elkaar lijkend, soms totaal verschillend. Hoe ontstaat een eeneiige tweeling, en wat maakt een twee-eiige anders? Deze quiz loopt langs de biologie van meerlingen, de cijfers over hoe vaak ze voorkomen, het tweelingonderzoek en de risico's van een meerlingzwangerschap. Ook het levensverhaal van Chang en Eng, de beroemdste Siamese tweeling uit de geschiedenis, komt aan bod, net als tweelingen in Nederlandse boeken.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Hoe heet Siam, het geboorteland van de Siamese tweeling Chang en Eng, tegenwoordig?
Thailand
De broers kwamen daar in 1811 ter wereld als zonen van een visser en een huisvrouw.
Q 02Welke achternaam namen de Siamese tweelingbroers Chang en Eng in Amerika aan?
Bunker
Vastbesloten om een normaal leven te leiden richtten de twee ook een plantage op en kochten ze slaven.
Q 03Welke specialist doet de controles en de bevalling bij een meerlingzwangerschap?
Gynaecoloog
Omdat de kans op complicaties zoals vroeggeboorte en groeiachterstand groter is, gebeurt dat in een ziekenhuis.
Q 04Wie schreef de roman „De tweeling” uit 1993?
Tessa de Loo
Het boek werd in 2002 verfilmd door regisseur Ben Sombogaart.
Q 05Met welk onderzoek wordt een meerlingzwangerschap al vroeg in de zwangerschap onderkend?
Echo
Daarbij wordt meteen nagegaan of de kinderen één placenta delen of er elk een hebben.
Q 06Welke schrijfster bedacht de kostschoolreeks „De dolle tweeling”?
Enid Blyton
De reeks telt zes boeken waarin een tweeling de wildste avonturen beleeft.
Q 07Waarom zijn eeneiige tweelingen zo geliefd bij wetenschappers die erfelijkheid onderzoeken?
Hun genetisch materiaal is gelijk
Zo kunnen onderzoekers genetische factoren en omgevingsfactoren uit elkaar houden, bijvoorbeeld bij taalverwerving en gezondheid.
Q 08Welke vakterm gebruiken biologen voor een eeneiige tweeling?
Monozygoot
Het DNA van zo'n tweeling is identiek; bij kinderen die uit verschillende eicellen groeien is dat niet zo.
Q 09Welk orgaan van Chang en Eng vormde één geheel, al werkte het voor elk afzonderlijk?
Lever
Tegenwoordig zouden artsen de twee broers met een operatie van elkaar hebben kunnen losmaken.
Q 10Tot welk soort voorstelling werd het leven van Chang en Eng in 1997 bewerkt?
Musical
De uitdrukking „Siamese tweeling” gaat terug op de aandoening en de afkomst van de twee broers.
Q 11Tijdens welk proces rijpen bij een twee-eiige tweeling twee eicellen tegelijk?
Eisprong
De kinderen lijken gemiddeld evenveel op elkaar als gewone broers en zussen, alleen zijn ze even oud.
Q 12Op welke plek waren de Siamese tweelingbroers Chang en Eng met elkaar verbonden?
Borstbeen
Slechts een klein beetje kraakbeen hield de twee bijeen, maar de operatietechniek van de 19e eeuw was nog niet ver genoeg.
Q 13Kan een eeneiige tweeling uit een jongen en een meisje bestaan?
Ja, in zeer uitzonderlijke gevallen
Het kan gebeuren wanneer de bevruchte cellen drie geslachtschromosomen meekrijgen: het ene embryo wordt dan XX, het andere XY.
Q 21Bij welk deel van de eeneiige tweelingen heeft elk embryo een eigen placenta en vruchtzak?
Een derde
De splitsing gebeurt dan binnen drie dagen na de bevruchting; alleen DNA-onderzoek toont achteraf het verschil met een twee-eiige tweeling.
Q 22Uit hoeveel kinderboeken bestaat de reeks „De olijke tweeling” van Arja Peters?
26
De delen van de reeks verschenen tussen 1958 en 1988.
Q 23Uit welk land komt het demografisch instituut INED, dat in 2021 tweelingen wereldwijd telde?
Frankrijk
Het instituut werkte samen met de Radbouduniversiteit en de Universiteit van Oxford; de uitkomst verscheen op 12 maart 2021.
Q 14In welke oorlog vochten Changs zoon Christopher en Engs zoon Stephen?
Amerikaanse Burgeroorlog
Beiden streden voor de Zuidelijke Staten; hun vaders verloren door de oorlog al hun slaven en een deel van hun bezit.
Q 15Aan welke ziekte leed Chang toen hij in 1874 onverwacht in zijn slaap overleed?
Longontsteking
Eng werd wakker naast zijn dode broer en riep zijn vrouw en kinderen om hem bij te staan.
Q 16Bij ongeveer 1 op de hoeveel zwangerschappen ontstaat een eeneiige tweeling?
250
Die kans hangt vrijwel niet af van ras, voedingstoestand of de leeftijd van de moeder.
Q 17Bij welk syndroom stroomt bloed van het ene kind via de gedeelde placenta naar het andere?
Tweelingtransfusiesyndroom
De aandoening wordt afgekort tot TTS en treedt alleen op bij eeneiige meerlingen met een gezamenlijke moederkoek.
Q 18Welke techniek vergroot de kans op een meerling zo sterk dat zelfs zevenlingen voorkomen?
Follikelstimulatie
De techniek hoort bij behandelingen zoals in-vitrofertilisatie; ook zeslingen komen er soms uit voort.
Q 19Wat vormen twee bevruchte eicellen van een tweeling als ze met elkaar samensmelten?
Chimaera
Zo'n samensmelting geldt als een bijzonder geval van een twee-eiige tweeling.
Q 20Hoe heet het als bij een eeneiige tweeling één kind links- en het andere rechtshandig is?
Spiegelsymmetrie
Soms liggen zelfs de inwendige organen van de een gespiegeld ten opzichte van de ander, de zogeheten situs inversus.
Q 24Welke achternaam hadden de zussen Adelaide en Sarah Anne, de vrouwen van Chang en Eng?
Yates
Het dubbele huwelijk werd op 13 april 1843 gesloten; de kinderen van beide paren waren daardoor dubbele neven en nichten.
Q 25In welke stad bewaart het Mütter Museum een orgaan van de Siamese tweeling Chang en Eng?
Philadelphia
Veel informatie over de broers is ook te vinden in de Wilson Library van de universiteit van North Carolina in Chapel Hill.
Q 26Welk syndroom had het meisje van de tweeling die J.H. Edwards in 1966 beschreef?
Turner
Haar tweelingbroer ontwikkelde zich als een vrijwel normale jongen; het ging om een geval van mozaïcisme (XO/XY).
Q 27Welke psychiater stond achter de controversiële, nooit gepubliceerde Twin Study met meerlingen?
Peter Neubauer
Voor het onderzoek werden tweelingen en drielingen in het geheim van elkaar gescheiden om aanleg en opvoeding te vergelijken.
Q 28Bij ongeveer hoeveel procent van de eeneiige tweelingen delen de embryo's ook de vruchtzak?
1
Zulke tweelingen heten monochoriaal-monoamniotisch en delen behalve de vruchtzak ook de placenta.
Q 29Welke complicatie treedt alleen op bij tweelingen die samen één vruchtzak delen?
Navelstrengverknoping
Zulke tweelingen heten monoamniotisch; de meeste andere complicaties ontstaan doordat twee kinderen ruimte en voedsel moeten delen.
Q 30Welke term beschrijft een eeneiige tweeling die wel de placenta maar niet de vruchtzak deelt?
Monochoriaal-diamniotisch
Dit komt voor in ongeveer twee derde van de gevallen, wanneer het embryo tussen drie en acht dagen na de bevruchting splitst.