Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Wernher von Braun was de voornaamste raketingenieur van de twintigste eeuw en tegelijk een omstreden figuur: hij bouwde de V-2 voor nazi-Duitsland en later de maanraket voor de NASA. Deze quiz volgt zijn leven van zijn jeugd en de eerste raketproeven tot de oorlogsjaren, de overgave aan de Amerikanen en het Apolloprogramma. Ook zijn rol in film, televisie en muziek komt aan bod.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Met welke raket van Wernher von Braun werden in 1969 de eerste mensen op de maan gezet?
Saturnus V
Na de maanlandingen nam de publieke belangstelling af en werd het budget van de NASA, dat het Congres elk jaar opnieuw toekende, steeds verder verlaagd.
Q 02Welk cadeau kreeg de jonge Wernher von Braun van zijn moeder?
Telescoop
Zijn moeder was zelf begaafd in natuurwetenschappen en techniek; de belangstelling voor het heelal die het geschenk wekte, hield hij zijn hele leven.
Q 03Bij welke filmmaker ging Wernher von Braun als technisch directeur werken?
Walt Disney
De eerste televisiefilm, ‘Man in Space’, haalde 42 miljoen kijkers en bracht een nationale discussie over ruimtevaart op gang.
Q 04Welke satelliet lanceerde het team van Wernher von Braun op 31 januari 1958 met succes?
Explorer 1
Het was de eerste satelliet die in het Westen werd gelanceerd; een eerdere poging van de Amerikaanse marine eindigde met een ontplofte raket.
Q 05Welke door de geallieerden bevrijde Belgische stad werd door vele V-2's getroffen?
Antwerpen
Op 16 december 1944 kwamen daar meer dan 500 mensen om toen een raket op een bioscoopzaal neerkwam.
Q 06Welke geheime operatie bracht samen met operatie Overcast nazi-wetenschappers naar Amerika?
Paperclip
Von Braun was een van de eersten die werden overgebracht; lastige vragen over hun verleden kregen de meeste van deze wetenschappers nooit.
Q 07Welke fictieve filmdokter uit 1964 wordt gezien als deels geïnspireerd door Wernher von Braun?
Strangelove
Ook de Chief Scientist in ‘The Right Stuff’ uit 1983, gespeeld door Scott Beach, is duidelijk op hem geënt.
Q 08In welke stad in Alabama zette Wernher von Braun na Texas zijn raketonderzoek voort?
Huntsville
Hij deed dat samen met ruim honderd andere Duitse ingenieurs die na de oorlog naar Amerika waren gebracht.
Q 09Van welk NASA-centrum werd Wernher von Braun in juli 1960 de eerste directeur?
Marshall Space Flight Center
In die functie werd hij (mede) de geestelijk vader van de draagraketten van het Apolloprogramma.
Q 10Aan welk land werd de geboorteplaats van Wernher von Braun in 1920 toebedeeld?
Polen
Dat was een gevolg van het Verdrag van Versailles; het gezin verhuisde daarop naar Duitsland, net als vele andere Duitse families.
Q 11Welke taal sprak Magnus von Braun beter dan Wernher, zodat hij over de overgave onderhandelde?
Engels
Met hulp van zijn broer gaf Von Braun zich aan het einde van de oorlog over aan de Amerikanen.
Q 12Wiens raketboek maakte van de scholier Wernher von Braun een goede leerling in wiskunde?
Hermann Oberth
Het boek heette ‘Die Rakete zu den Planetenräumen’; later werd Von Braun assistent van de schrijver bij proeven met raketmotoren op vloeibare brandstof.
Q 13Hoe heet de Pruisische landadel waaruit beide ouders van Wernher von Braun afkomstig waren?
Junkers
Leden van deze stand maakten traditioneel carrière in het leger of de politiek.
Q 21In welk jaar nam Wernher von Braun ontslag bij de NASA?
1972
Hij zag zijn plannen voor verdere ruimte-exploratie in rook opgaan en vertrok op 26 mei.
Q 22Welke rang bereikte Wernher von Braun uiteindelijk in de SS?
Sturmbannführer
De rang komt overeen met majoor; hij werd in 1937 lid van de NSDAP en in 1940 van de SS om zijn carrière zeker te stellen.
Q 23In welk jaar werd Wernher von Braun Amerikaans staatsburger?
1955
Hij was na de oorlog als een van de eerste Duitse wetenschappers in het geheim naar Amerika overgebracht.
Q 24Van welke raket was de Jupiter-C van het team van Wernher von Braun een aangepaste versie?
Q 14Tot welke academische functie benoemde Hitler Wernher von Braun in 1943 persoonlijk?
Hoogleraar
In hetzelfde jaar kreeg hij ook het Kruis voor Oorlogsverdienste, 1e klasse met Zwaarden.
Q 15Welke vorm gaf Wernher von Braun het ruimtestation in zijn plannen voor de ruimtevaart?
Ronddraaiend wiel
Door middelpuntvliedende kracht zou zo kunstmatige zwaartekracht ontstaan; bij het station moest daarna een vloot voor een maanlanding worden gebouwd.
Q 16In welk deel van Duitsland bevond Wernher von Braun zich aan het einde van de oorlog in 1945?
Beieren
De SS bewaakte hem daar, omdat de nazi's bang waren dat hij naar de geallieerden zou overlopen.
Q 17Welke artillerist regelde geld voor het geheime militaire onderzoek van Wernher von Braun?
Walter Dornberger
Von Braun werkte in 1933 nog aan zijn proefschrift toen de nazi's in Duitsland de macht overnamen.
Q 18Naar welk hoofdkwartier reisde Wernher von Braun op 7 juli 1943 om Hitler te overtuigen?
Wolfsschanze
Hitler geloofde aanvankelijk niet in het project, maar liet zich overhalen om massale middelen vrij te maken voor het vergeldingswapen.
Q 19Hoe oud was Maria Luise von Quistorp toen Wernher von Braun in 1947 met haar trouwde?
18
Ze was zijn nicht van moederszijde; het huwelijk werd op 1 maart gesloten in Landshut.
Q 20Welke satiricus schreef en zong in 1965 een lied met de titel ‘Wernher von Braun’?
Tom Lehrer
Anders dan vaak wordt beweerd, heeft Von Braun de zanger nooit wegens smaad vervolgd; die ontkende dat verhaal stellig in een interview in 2003.
Redstone
Von Braun had de Jupiter-C al geassembleerd, maar hield hem verborgen voor zijn opdrachtgevers.
Q 25Wegens steun aan welke staatsgreep moest de vader van Wernher von Braun aftreden?
Kapp-putsch
Later werd hij toch minister, in de laatste twee kabinetten van de Weimarrepubliek: die van Papen en Schleicher.
Q 26Hoe heette de supersonische antivliegtuigraket die Wernher von Braun naast de A-4 ontwikkelde?
Wasserfall
Hij ontwikkelde beide raketten als hoofd van de legeronderzoekseenheid, samen met zijn assistent Konrad Dannenberg.
Q 27Na hoeveel dagen cel liet de Sicherheitsdienst Wernher von Braun in 1944 weer vrij?
14
Onder anderen Albert Speer en de Abwehr overtuigden de dienst van zijn onschuld; hij was valselijk beschuldigd van communisme en sabotage.
Q 28Waarvoor stond ‘PoPs’, zoals het team van Wernher von Braun zich in Fort Bliss noemde?
Prisoners of Peace
De groep was na de oorlog in Texas onder bewaking ondergebracht.
Q 29Hoeveel treinwagons met raketonderdelen en bouwtekeningen gingen met Von Braun mee naar Amerika?
300
Het team werd in het geheim overgebracht; een groot deel van zijn ingenieurs was in handen van de Sovjettroepen gevallen.
Q 30Bij welke vliegtuigfabrikant ging Wernher von Braun na zijn vertrek bij de NASA werken?
Fairchild Industries
Hij richtte ook mede het National Space Institute op, een voorloper van de National Space Society.