Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Język arabski zapisuje się od prawej do lewej, a jego wyrazy wyrastają z rdzeni złożonych ze spółgłosek. To język Koranu, literatury i mediów, obok którego na co dzień żyją bardzo różne dialekty. Quiz sprawdza wiedzę o historii arabskiego, jego gramatyce, podstawowych zwrotach oraz o alfabecie i odmianach pisma, od dawnych stylów kaligraficznych po zapis innych języków. Pytania mają różny poziom trudności: od prostych zwrotów po szczegóły dla znawców.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01W jakim kierunku zapisuje się tekst w języku arabskim?
od prawej do lewej
Tak samo biegnie zapis innych języków korzystających z arabskich liter, na przykład perskiego czy urdu.
Q 02Co znaczy arabskie słowo šukran?
Dziękuję
Przeprosiny to po arabsku āsifun, a przeczenie wyraża się krótkim lā.
Q 03Co dosłownie znaczy arabskie pozdrowienie as-salāmu ‘alaykum?
Pokój wam
Zwykłe powitanie brzmi po arabsku marḥaban, a zgodę wyraża krótkie na‘am.
Q 04Do której rodziny języków należy język arabski?
semickich
W klasycznym podziale trafia do grupy południowo-zachodniej, a według Hetzrona i Voigta do języków zachodnich, centralnych.
Q 05Jak tłumaczy się na polski arabski zwrot allahu 'akbar?
Bóg jest wielki
W piśmie imię Allah bywa oddawane jedną ligaturą, którą można też zastąpić zwykłym ciągiem liter.
Q 06Ile liter liczy alfabet arabski?
28
Litery powstają z 18 podstawowych znaków, do których dodaje się jedną, dwie lub trzy kropki.
Q 07Jaki przedrostek mają w języku arabskim rzeczowniki określone?
ʾal
Przed spółgłoskami takimi jak t, d, r, s czy n upodabnia się on do następnej głoski.
Q 08Kto zapisywał alfabetem arabskim teksty po polsku i białorusku?
Tatarzy
Arabskimi literami notowano też język bośniacki; taki zapis nazywano arabicą.
Q 09Co znaczy arabski zwrot ṣabāḥu l-ḫajri?
Dzień dobry
Wieczorem podobne pozdrowienie brzmi masāʾu l-ḫajri.
Q 10Na który wiek n.e. datuje się powstanie literackiego języka arabskiego?
VII
Narodziny języka literackiego wiążą się z początkami islamu i powstaniem imperium muzułmańskiego.
Q 11Którą liczbę gramatyczną ma język arabski oprócz pojedynczej i mnogiej?
podwójną
Regularną liczbę mnogą rozpoznaje się po końcówkach -ūn oraz -īn.
Q 12Na czym opiera się budowa wyrazów w języku arabskim?
rdzeniu trójspółgłoskowym
Od rdzenia k-t-b pochodzą na przykład kitāb, czyli książka, i kātib, czyli pisarz.
Q 13Od czego zależy forma, jaką przybiera litera w piśmie arabskim?
pozycji w wyrazie
Wyróżnia się formę początkową, środkową, końcową i izolowaną.
Q 21Co znaczy arabski wyraz šams, żeński mimo braku końcówki rodzajowej?
słońce
Podobnie zachowują się fulk, czyli łódź, oraz umm, czyli matka.
Q 22Który znak pisma arabskiego oddaje zwarcie krtaniowe, choć zwykle nie uchodzi za literę?
hamza
W piśmie przybiera kilka postaci: bywa zapisywany samodzielnie albo na innym znaku jako podstawie.
Q 23Jak nazywa się XIX-wieczny okres odrodzenia Arabów, gdy powstał współczesny język arabski?
an-Nahda
Nowy standard, znany jako Modern Standard Arabic, stał się narzędziem nowej literatury i kultury arabskiej.
Z formowaniem się których języków porównuje się zróżnicowanie dialektów arabskich?
Q 14Którą księgę oznacza arabskie wyrażenie kitābu l-muqaddas?
Biblię
Dosłownie to „księga święta”: w arabskim określenie zawsze stoi po wyrazie określanym.
Q 15Do którego roku język turecki zapisywano pismem arabskim?
1929
Tym samym pismem zapisuje się między innymi perski, urdu, kurdyjski i ujgurski.
Q 16Jak nazywa się współistnienie arabskiego standardu literackiego i dialektów lokalnych?
dyglosja
Obie odmiany obsługują różne sfery życia: standard służy głównie pismu, a dialekty codziennej rozmowie.
Q 17Co oznajmia rozmówcy ktoś, kto mówi po arabsku lā afham?
Nie rozumiem
Samo lā znaczy po prostu „nie” i może być samodzielną odpowiedzią na pytanie.
Q 18Kaligrafowie z którego miasta nadali w VIII wieku pismu arabskiemu kwadratowy zarys?
Kufy
Kanciasty dukt służył do zapisu tekstów religijnych i zdobił budowle, naczynia oraz tkaniny.
Q 19Co znaczy arabski czasownik kataba?
pisać
Dosłownie forma ta znaczy „on napisał”; od tego samego rdzenia pochodzi maktūb, czyli „zapisane”.
Q 20Jak nazywa się typ pisma, które jak arabskie pomija w zapisie samogłoski krótkie?
abdżad
Dodatkowe znaki samogłoskowe pojawiają się czasami w arabskich elementarzach i w Koranie.
romańskich
Różnice bywają tak duże, że utrudniają porozumienie osobom z odległych regionów świata arabskiego.
Q 25Jak określa się nieregularną liczbę mnogą arabskich rzeczowników?
łamana
Przykładem jest rabb, czyli władca: o wielu władcach mówi się ʾarbāb.
Q 26Który przypadek arabskiego rzeczownika ma końcówkę -u?
mianownik
Oprócz przypadków arabski rzeczownik ma też bezkońcówkowy stan konstrukcji.
Q 27Z której odmiany pisma aramejskiego wywodzi się alfabet arabski?
nabatejskiej
Najstarsze zapiski tym alfabetem pochodzą z IV wieku n.e.; to inskrypcje z Rammu i An-Namara.
Q 28Na którą sylabę pada akcent w arabskim wyrazie złożonym z samych krótkich sylab?
pierwszą
W pozostałych wyrazach akcentowana jest pierwsza od końca długa sylaba.
Q 29W którym kraju na początku XVI wieku powstało kancelaryjne pismo diwani?
Turcji
Sto lat później pojawiło się szekaste, pismo tak ściśnięte, że czyta je tylko wyjątkowo wprawny czytelnik.
Q 30Jak nazywa się wariant pisma arabskiego stosowany w krajach malajskojęzycznych?
jawi
Spotyka się go zwłaszcza w Brunei i Malezji, choć w ogromnej mierze wyparł go alfabet łaciński.