Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Neuronauka to interdyscyplinarna dziedzina badająca układ nerwowy, a przede wszystkim mózg. Łączy medycynę, biologię, biochemię, biofizykę, informatykę i psychologię. W quizie znajdziesz pytania o historię tej dziedziny, jej twórców i najważniejsze odkrycia, a także o budowę ludzkiego mózgowia: półkule, płaty, komory, opony i neurony. Sprawdź, ile wiesz o najbardziej złożonym narządzie człowieka.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Badaniem którego układu organizmu zajmuje się przede wszystkim neuronauka?
nerwowego
To dziedzina interdyscyplinarna: leży na pograniczu wiedzy medycznej, biologicznej, biochemicznej, biofizycznej, informatycznej i psychologicznej.
Q 02Jak nazywają się ściśle określone miejsca, w których neurony kontaktują się ze sobą?
synapsy
Tezę o takich punktach styku wysunął twórca doktryny neuronalnej razem ze współczesnym mu badaczem Charlesem Sherringtonem.
Q 03Jaki płyn wypełnia komory mózgowe człowieka?
mózgowo-rdzeniowy
Komory to pozostałość jamek zarodkowych pęcherzyków mózgu, które utrzymują się przez cały czas kształtowania się tego narządu.
Q 04Która z opon mózgowych jest zarazem okostną czaszki?
twarda
To ostatnia, trzecia z opon; dzieli się na blaszkę zewnętrzną i blaszkę wewnętrzną.
Q 05Ile neuronów ma przeciętny ludzki mózg?
86 mld
Każdy z nich łączy się średnio z 7 tys. innych.
Q 06Jak po polsku nazywa się struktury półkul mózgu określane łaciną jako „gyri”?
zakręty
Półkule są pofałdowane, co znacznie zwiększa ich powierzchnię; zagłębienia między fałdami to bruzdy (sulci, fissurae).
Q 07Odkrycie jakich komórek daje szansę na terapie komórkowe w chorobie Parkinsona?
macierzystych
Takie terapie dają też nadzieję pacjentom z chorobą Alzheimera, stwardnieniem rozsianym czy porażeniem mózgowym.
Q 08Kto założył pierwsze laboratorium psychologiczne?
Wilhelm Wundt
Badał w nim zależności między bodźcem fizycznym a subiektywnym uczuciem, a wyniki tych prac zainspirowały kolejnych badaczy.
Q 09Która struktura mózgowia powstaje z tyłomózgowia?
móżdżek
Rdzeniomózgowie zamienia się z kolei w rdzeń przedłużony.
Q 10Kto, obok Johna Watsona, kierował przede wszystkim rozwojem behawioryzmu?
B.F. Skinner
Kierunek ten bada zachowanie rozumiane jako zespół reakcji ruchowych i zmian fizjologicznych, którymi organizm odpowiada na sytuację.
Q 11Jaka głęboka bruzda rozdziela obie półkule mózgu?
podłużna
Tylko w dolnej części półkule są złączone wielkim spoidłem mózgowym.
Q 12Co oznacza greckie słowo „kephalos”, z którego wywodzi się łacińska nazwa mózgowia?
głowa
Przedrostek „en” znaczy „w, wewnątrz”, a całe mózgowie, po łacinie encephalon, leży w czaszce.
Q 13Jakie zadanie pełni opona miękka, położona najbliżej mózgu?
odżywianie mózgu
Ta silnie unaczyniona opona, zwana też naczyniówką, wnika do komór i we wszystkie bruzdy, tworząc sploty naczyniówkowe.
Kiedy psychologia rozwinęła się jako nauka eksperymentalna?
Q 21Jakie włókna są rozmieszczone w mózgowiu między neuronami czuciowymi a ruchowymi?
kojarzeniowe
Mózgowie to najbardziej złożony narząd człowieka; stopień jego rozwoju prawdopodobnie warunkuje istnienie świadomości.
Q 22Jakie narządy wytwarzają się z bocznych wypukleń mózgu pierwotnego?
oczy
Z przodu mózgu pierwotnego tworzy się z kolei płat węchowy.
Q 23Jakie założenie, obok doktryny neuronalnej, leży u podstaw molekularnej nauki o neuronach?
hipoteza jonowa
Zakres badań sięga dziś od biologii molekularnej komórek nerwowych, na przykład genów kodujących ich białka, po biologiczne podstawy emocji i poznania.
pod koniec XIX wieku
Już na początku tego samego stulecia rozpowszechnił się pogląd, że źródłem zdolności poznawczych może być mózg.
Q 15Który gruczoł leży na lejku, w który przedłuża się dno komory trzeciej mózgu?
przysadka mózgowa
To gruczoł wydzielania wewnętrznego, a lejek odchodzi od dna komory ku dołowi.
Q 16Jakie podejście zastąpiło behawioryzm w psychologii, zbliżając ją do neuronauk?
poznawcze
Nowy nurt koncentrował się na percepcji oraz na zależności między percepcją a reakcją.
Q 17Która struktura wychodzi z międzymózgowia ku górze?
szyszynka
W tej samej części mózgowia mieści się komora trzecia, której dno przechodzi w lejek skierowany w przeciwną stronę.
Q 18W połowie których lat XX wieku wprowadzono termin „neuronauki”?
60.
Nowa nazwa miała zasygnalizować początek ery ścisłej współpracy dyscyplin dzielących wspólny język, koncepcje i cel: zrozumienie budowy i działania mózgu.
Q 19Jak, obok kory mózgu, nazywa się skupienia komórek nerwowych wewnątrz mózgowia?
jądra
Wychodzące z tych skupień wypustki tworzą wiązki oraz spoidła mózgu.
Q 20Kto w 1957 roku opisał pacjenta H.M., który po operacji nie tworzył nowych wspomnień?
Brenda Milner
Zabieg miał usunąć epilepsję chorego, a opis tego przypadku stał się punktem zwrotnym w badaniach pamięci.
Q 24Która część mózgowia jest tym silniej rozwinięta, im wyżej filogenetycznie stoi kręgowiec?
przodomózgowie
Ostatecznie tworzy ona właściwy mózg (cerebrum) złożony z dwóch półkul, prawej i lewej.
Q 25Jaki jest sposób dziedziczenia choroby Huntingtona?
autosomalny dominujący
Choroba wiąże się z ekspansją powtórzeń trójnukleotydowych CAG; schorzenia tego typu to dziś jedna z liczniejszych grup chorób neurogenetycznych.
Q 26Odkrycie jakich związków umożliwiło rozwój psychofarmakologii?
amin biogennych
Odkrycia biologii molekularnej otwierają z kolei drogę do terapii zaburzeń snu, jedzenia czy uzależnień.
Q 27Z połączenia których dwóch tętnic powstaje tętnica podstawna, zaopatrująca mózgowie?
kręgowych
Wszystkie naczynia doprowadzające krew do mózgowia łączą się na jego podstawie w koło tętnicze mózgu.
Q 28W którym roku Donald Hebb zaproponował koncepcję, na której opierają się teorie plastyczności?
1949
Wynika z niej, że siłę połączenia zmienia skuteczne i powtarzalne pobudzanie neuronu postsynaptycznego przez presynaptyczny.
Q 29Który pierwotny pęcherzyk mózgowy zarodka nie dzieli się na pęcherzyki wtórne?
śródmózgowie
Pozostałe pęcherzyki pierwotne dzielą się dalej, a z powstałych w ten sposób części składa się topograficzny podział mózgowia.
Q 30Który ludzki gen odgrywa istotną rolę w warunkowaniu wielkości mózgu?
ASPM
Rozmiar mózgu można mierzyć przyżyciowo metodą VBM, opartą na strukturalnych obrazach NMR.