Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Ananas jadalny to bylina z rodziny bromeliowatych, dziko rosnąca w Ameryce Południowej i uprawiana na długo przed Kolumbem. Jego owocostan powstaje ze zrośniętych jagód, a na szczycie wyrasta korona liści. Quiz sprawdza, co wiesz o budowie i biologii rośliny, jej wartości odżywczej, enzymie bromelinie oraz o zaskakującej historii uprawy ananasów w osiemnastowiecznej Warszawie. Nie zabraknie też pytań o najbardziej kontrowersyjne zastosowanie tego owocu: pizzę hawajską.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01W którym kraju pizza hawajska nie jest chętnie serwowana, choć to ojczyzna pizzy?
Włochy
Hawajska odmiana nie jest tam nawet znanym rodzajem pizzy, mimo że na świecie zyskała ogromną popularność.
Q 02Na którym kontynencie uprawiano ananasa na długo przed przybyciem Kolumba?
Ameryka
Do Europy roślina trafiła znacznie później, a jej szklarniowa uprawa rozwinęła się dopiero na początku XVIII wieku.
Q 03W jakiej porze roku naturalnie dojrzewa owoc ananasa?
Latem
Na plantacjach rozwój roślin reguluje się chemicznie, tak aby zbiory trwały przez cały rok.
Q 04Który polski krytyk kulinarny wypowiedział się krytycznie o pizzy hawajskiej?
Robert Makłowicz
Krytyk zaznaczył, że nie każdy dodatek nadaje się do umieszczania na tego typu potrawach.
Q 05Co rozwija się na szczycie owocostanu ananasa?
Korona liści
Jest to zawiązek pędu; twardą warstwę ochronną owocostanu tworzą pozostałości kielicha i zewnętrzne części liści przykwiatowych.
Q 06W którym kraju ananas jadalny występuje w stanie dzikim?
Brazylia
Największe współczesne uprawy ananasa znajdują się w Chinach, na Hawajach, Filipinach i w Meksyku.
Q 07Z jakiego kraju pochodzi pizza hawajska?
Kanada
Jej charakterystycznym składnikiem jest ananas, zazwyczaj podawany z szynką lub bekonem.
Q 08Który znany kucharz w 2022 roku dodał pizzę hawajską do menu swojej pizzerii?
Gordon Ramsay
Wcześniej, w 2017 roku, ten sam kucharz należał do celebrytów komentujących słowa prezydenta Islandii o ananasie na pizzy.
Q 09Jak nazywa się mieszanina enzymów proteolitycznych pozyskiwana z ananasa?
Bromelina
Surowcem do jej ekstrakcji są owocostany i łodygi; mieszanina składa się z pięciu enzymów i jest zarazem jednym z głównych alergenów ananasa.
Q 10Jakie dolegliwości może wywołać zjedzenie niedojrzałego ananasa?
Podrażnienie gardła i biegunkę
Głównym alergenem ananasa jest zawarty w nim enzym proteolityczny, pozyskiwany też do celów leczniczych.
Q 11Prezydent którego kraju oświadczył w 2017 roku, że jest przeciwny ananasowi na pizzy?
Islandia
Guðni Th. Jóhannesson żartobliwie dodał, że gdyby mógł, zakazałby tego owocu jako dodatku do pizzy, co wywołało lawinę komentarzy celebrytów.
Q 12Jak ułożone są liście ananasa na łodydze?
Spiralnie
Liście są długie, sztywne i kłujące, a sama łodyga jest silnie skrócona.
Q 13Ile kilokalorii dostarcza 100 g ananasa?
55
Odpowiada to wartości energetycznej 235 kJ; białka stanowią zaledwie 0,4 g, a tłuszcze 0,2 g na 100 g owocu.
Jaką wysokość osiąga zwykle owocostan ananasa?
Q 21Ile gramów wody zawiera 100 g ananasa?
85,5 g
Tłuszcze to zaledwie 0,2 g na 100 g, w tym śladowe ilości kwasu palmitynowego, stearynowego, oleinowego i linolenowego.
Q 22Ile kwiatów liczy przeciętnie kwiatostan ananasa?
200
Kwiaty są niepozorne i ciasno stłoczone; to właśnie z ich zrośnięcia z osią kwiatostanu powstaje jadalny owocostan.
Q 23Które czasopismo umieściło w 2014 roku pizzę hawajską na czele listy najbardziej wpływowych pizz?
Time
Lista nosiła tytuł „13 najbardziej wpływowych rodzajów pizzy wszech czasów”, a BBC zauważyło, że opinie o tym daniu są wyjątkowo rozbieżne.
20 cm
Średnica owocostanu wynosi około 14 cm, choć u niektórych odmian bywa on miniaturowy.
Q 15Do jakiej rodziny roślin należy ananas jadalny?
Bromeliowate
Ananas jadalny nazywany jest także ananasem właściwym lub czubatym, a jego łacińska nazwa to Ananas comosus.
Q 16W którym kraju Europy na początku XVIII wieku rozwinęła się szklarniowa uprawa ananasa?
Anglia
Europejska uprawa ananasów w szklarniach przetrwała aż do następnego stulecia.
Q 17Jakie ptaki sporadycznie zapylają kwiaty ananasa?
Kolibry
Zwykle owoce ananasa to beznasienne jagody powstające przez partenokarpię; dopiero po zapyleniu rozwijają się w nich drobne, twarde nasiona.
Q 18Działanie jakich leków może potęgować enzym zawarty w ananasie?
Antybiotyków
Z tego powodu w czasie przyjmowania leków zaleca się ostrożność przy spożywaniu ananasa i preparatów z jego enzymami.
Q 19Od czego pochodzi nazwa pizzy hawajskiej?
Marka ananasa w puszkach
Twórca pizzy kupował puszkowany ananas tej marki, a danie początkowo zdobyło popularność jedynie lokalnie.
Q 20Po ilu miesiącach od założenia plantacji zbiera się pierwszy plon ananasów?
18–24
Owoc dojrzewa naturalnie latem, ale dzięki opryskom regulującym rozwój roślin plantacje dają plon przez cały rok.
Q 24Którego składnika mineralnego jest najwięcej w 100 g ananasa?
Potas
Na 100 g owocu przypada zaledwie 1 mg sodu, 0,3 mg żelaza i 0,5 mg manganu.
Q 25Kto w 1962 roku przygotował pierwszą pizzę z plastrami ananasa?
Sam Panopoulos
Restaurator greckiego pochodzenia podał ją w swojej restauracji Satellite w Chatham-Kent w prowincji Ontario.
Q 26Jaki typ fotosyntezy zasadniczo przeprowadza ananas?
CAM
Dzięki plastyczności fizjologii roślina może, zależnie od światła i wilgotności, zamiennie funkcjonować jak roślina C3.
Q 27Kto był pionierem szklarniowej uprawy ananasów w Polsce?
Kazimierz Poniatowski
Brat króla założył szklarnie z ananasami w warszawskich ogrodach Frascati w XVIII wieku.
Q 28Jaki odsetek pizz sprzedanych w Australii w 1999 roku stanowiła pizza hawajska?
15%
Był to wówczas najpopularniejszy sprzedawany rodzaj pizzy na tym kontynencie.
Q 29Ile wynosi indeks glikemiczny ananasa?
59
W 100 g owocu znajduje się m.in. 22 mg potasu, 17 mg wapnia i 15 mg magnezu.
Q 30Który włoski szef kuchni aprobuje pizzę hawajską i stworzył własny przepis na nią?
Franco Pepe
Kucharz zaznacza, że puszkowany ananas w połączeniu z pomidorem zwiększa kwasowość potrawy i pogarsza jej strawność.