Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Arbuz zwyczajny, zwany też kawonem, to roślina z rodziny dyniowatych pochodząca z Afryki Południowej. Udomowiono go ponad 5 tysięcy lat temu, a dziś największym producentem są Chiny. Quiz sprawdza, co wiesz o budowie rośliny, jej historii, właściwościach zdrowotnych i uprawie – od wysiewu po zbiory w szklarniach i tunelach foliowych. Osobny blok pytań dotyczy kwadratowych arbuzów, wymyślonych w Japonii w 1978 roku jako ozdoba i prezent.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Który kraj jest największym producentem arbuzów na świecie?
Chiny
Na drugim miejscu plasuje się Turcja, a w Europie arbuzy uprawia się m.in. w Hiszpanii, Grecji i na Ukrainie.
Q 02W jakim kraju powszechnie sprzedaje się kwadratowe arbuzy?
Japonia
Sześcienny kształt uzyskuje się dzięki specjalnej formie uprawy, a owoce pełnią tam głównie funkcję ozdobną.
Q 03Do jakiej rodziny roślin należy arbuz zwyczajny?
Dyniowatych
Arbuz, znany też jako kawon, nosi łacińską nazwę Citrullus lanatus i jako gatunek uprawny rozprzestrzenił się w wielu ciepłych regionach świata.
Q 04Gdzie w Polsce uprawia się arbuzy?
Szklarnie i tunele foliowe
Do uprawy w Polsce najlepiej nadają się miejscowe odmiany tej ciepłolubnej rośliny.
Q 05Jaką funkcję pełnią głównie sześcienne arbuzy?
Prezentów i ozdób
W Kanadzie w 2014 roku niektóre egzemplarze sprzedawano nawet za 200 dolarów kanadyjskich.
Q 06Jakim typem owocu jest botanicznie arbuz?
Jagodą
Słodki miąższ, czyli mezokarp, może być ciemnoczerwony, pomarańczowy, żółty, a nawet biały.
Q 07Który z tych krajów europejskich wymienia się wśród producentów arbuzów?
Węgry
Arbuz to roślina światłolubna i ciepłolubna, dlatego w Europie uprawia się go głównie na południu i wschodzie kontynentu.
Q 08Skąd pochodzi arbuz zwyczajny?
Afryka Południowa
W swojej ojczyźnie arbuz nadal rośnie dziko, a w wielu innych regionach o ciepłym klimacie miejscami dziczeje.
Q 09Chorym na jaki narząd zaleca się owoce arbuza?
Nerki
Dzięki dużej zawartości wody owoce działają moczopędnie; mają też polepszać przemianę materii.
Q 10W jakim celu pierwotnie nadawano arbuzom kształt sześcianu?
Dopasowanie do lodówek
Praktyczny zamysł nie przetrwał konfrontacji z ceną – sześcienne arbuzy są zbyt drogie, by służyć do takiego zastosowania.
Q 11Do czego w kosmetyce używa się arbuzów?
Maseczek na skórę
Arbuz ma działać przeciwzmarszczkowo, tonizująco i ściągająco oraz pomagać przy stanach zapalnych skóry i zajadach.
Q 12Jakiego barwnika, obecnego też w pomidorach, źródłem jest arbuz?
Likopenu
Ten sam związek zawiera czerwony grejpfrut; przypisuje mu się właściwości wspomagające leczenie chorób nowotworowych.
Q 13Dlaczego sześcienne arbuzy zwykle nie nadają się do spożycia?
Są zbierane przed dojrzałością
Tylko wczesny zbiór pozwala utrzymać sześcienny kształt, który i tak uzyskuje się kosztem wnętrza owocu.
Q 21Jaka jest maksymalna temperatura powietrza zalecana przy uprawie arbuza?
35 °C
Optymalna temperatura mieści się między 21 a 29 °C, a minimalna to 18 °C.
Q 22Na jaką głębokość sięga system korzeniowy arbuza?
60 cm
System korzeniowy jest bardzo rozległy i płytki, co wymaga umiarkowanego, ale systematycznego podlewania.
Q 23Ile kwiatów męskich występuje na jednej roślinie arbuza?
100–400
Kwiatów żeńskich jest znacznie mniej – od 10 do 30 na roślinie – i pojawiają się około tygodnia po męskich.
Q 24W jakim kraju znaleziono nasiona arbuza sprzed ponad 5 tysięcy lat?
Q 14Kiedy zazwyczaj zbiera się owoce arbuza?
Połowa sierpnia – połowa września
Dzięki zasięgowi systemu korzeniowego arbuz jest odporny na okresowe susze, więc podlewa się go umiarkowanie.
Q 15Ile płatków ma korona kwiatu arbuza?
Pięć
Korona jest zwykle żółta lub zielonkawożółta i połączona w rurkę, a kwiaty wyrastają pojedynczo w kątach liści.
Q 16Kiedy wysiewa się arbuzy?
Przełom lutego i marca
Arbuz uprawia się z rozsady doniczkowej, a rośliny sadzi się w rozstawie 80×100 cm.
Q 17Jaką długość osiąga płożąca się łodyga arbuza?
2–5 m
Łodyga jest na przekroju okrągła, szorstko owłosiona i wyposażona w wąsy czepne.
Q 18Jakie inne kształty arbuzów wprowadzono po sześciennych?
Serca i piramidy
Wszystkie te formy uzyskuje się, hodując owoce w pojemnikach, których kształt następnie przybierają.
Q 19Jak określa się rośliny, które jak arbuz mają kwiaty męskie i żeńskie na jednym osobniku?
Jednopienne
Kwiaty arbuza są obcopylne i otwierają się zwykle po wschodzie słońca, na bardzo krótki czas.
Q 20Jaki kształt mają liście arbuza u podstawy?
Sercowaty
Wyżej położone liście są silnie powcinane, trój- lub pięciodzielne, i osadzone na ogonkach liściowych.
Libia
Znalezisko dowodzi, że gatunek pochodzący z południa Afryki udomowiono w Afryce północnej już w tak odległych czasach.
Q 25Kim z zawodu był Tomoyuki Ono, wynalazca sześciennych arbuzów?
Projektantem graficznym
Wynalazek pochodzi z 1978 roku i doczekał się patentu w Stanach Zjednoczonych.
Q 26W których wiekach arbuz dotarł do Europy?
XI–XII w.
Już w XIV wieku wyróżniano w Europie kilka odmian arbuzów, a w Chinach i Indiach roślinę uprawiano od niepamiętnych czasów.
Q 27Z którego roku p.n.e. pochodzą pozostałości arbuzów znalezione w egipskich grobowcach?
1330 p.n.e.
Jeszcze starsze, bo z 1500 r. p.n.e., są pozostałości arbuzów odkryte w Sudanie.
Q 28W jakim kraju Tomoyuki Ono uzyskał patent na sześcienne arbuzy?
Stany Zjednoczone
Nabywcami kwadratowych arbuzów są zazwyczaj zamożni lub modni konsumenci.
Q 29Za ile jenów sprzedawano kwadratowe arbuzy w Japonii w 2001 roku?
10 000 jenów
To około 83 dolarów, czyli dwa do trzech razy więcej, niż kosztowały wtedy zwykłe arbuzy w japońskich sklepach.
Q 30W jakiej tokijskiej dzielnicy po raz pierwszy pokazano sześcienne arbuzy?
Ginza
Prezentacja odbyła się w galerii, co pasowało do ozdobnego, a nie spożywczego charakteru wynalazku.