Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
De banaan is het meest gegeten fruit ter wereld en ligt in vrijwel elke fruitschaal. Toch weten weinig mensen waar de vrucht vandaan komt, waarom ze krom groeit en hoe ze groen geplukt de winkel bereikt. Deze quizvragen gaan over de plant en de vrucht, de teelt en het transport, de rijperij, de rassen en de panamaziekte die de bananenteelt bedreigt.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Welk zoet gerecht wordt gemaakt met gebakken banaan?
Pisang goreng
In de toko liggen ook gezoete en gedroogde gebakken bananen, verkocht als bananenchips of kerupuk pisang.
Q 02Wat is de bananenplant botanisch gezien, ook al wordt ze vaak een boom genoemd?
Kruid
Tuinbouwkundig geldt de banaan daardoor als groente; culinair is het in Europa een vrucht, omdat ze als nagerecht of tussendoortje wordt gegeten.
Q 03Welke groene alcoholische drank wordt van banaan gemaakt?
Pisang Ambon
De likeur heeft maar deels de smaak van banaan. Er bestaat trouwens ook bananenbier.
Q 04Welke komiek bracht in 1972 ‘Het Bananenlied’ uit?
André van Duin
Het nummer was een cover van een lied dat in 1956 bekend was geworden in een uitvoering van Harry Belafonte.
Q 05In welke taal heet een banaan een 'piesang'?
Afrikaans
Het woord gaat terug op pisang, zoals de vrucht in Indische gerechten meestal wordt genoemd.
Q 06Hoe lang is de banaan zoals die in Europa wordt gegeten ongeveer?
20 cm
De vrucht is zo'n 3 cm dik, een beetje gebogen en dunner aan de uiteinden.
Q 07Wat kon je volgens een gerucht uit de jaren zestig als drug gebruiken?
Bananenschil
Het verzinsel staat bekend als de Bananadine-hoax en werd door meerdere muzikanten als onderwerp gebruikt.
Q 08Hoeveel weegt een gemiddelde banaan ongeveer?
150 gram
Het grootste deel daarvan is water: een onbewerkte banaan bestaat er voor 75 procent uit.
Q 09Welk land was in 2018 met 30 miljoen ton veruit de grootste bananenproducent?
India
De vijf grootste producenten zijn samen goed voor circa de helft van alle bananen die wereldwijd worden geteeld.
Q 10Uit welke taal komt het woord 'pisang' voor banaan?
Maleis
Vooral in Indische gerechten heet de vrucht zo, en ook in Indonesië is het de gangbare naam.
Q 11Hoe heet in Suriname de banaan die je rechtstreeks uit de hand kunt eten?
Bacove
Het woord banaan gebruiken Surinamers juist voor de groene bakbananen.
Q 12Welk gas scheidt een banaan van nature af tijdens het rijpen?
Ethyleen
Rijperijen stellen de vruchten er ook van buitenaf aan bloot om het rijpen te starten of te versnellen; na ongeveer een week kunnen ze naar de winkel.
Q 13Welke Nederlandse universiteit werkt mee aan de bestrijding van de panamaziekte?
Wageningen
De projecten voor bescherming en verbetering van de bananenteelt lopen onder meer in de Filipijnen.
Q 21In welk deel van het jaar zijn bananen in Europa gemiddeld het duurst?
Eerste jaarhelft
In de zomer komt er veel ander fruit beschikbaar, waardoor de vraag naar bananen afneemt.
Q 22Welk bananenras werd vóór de uitbraak van de panamaziekte het meest geteeld voor export?
Gros Michel
Het gold als kwalitatief de beste banaan voor export en is ook bekend onder de naam Bluefields.
Q 23Onder welke temperatuur mag het niet komen waar bananenplanten groeien?
10 °C
Onder normale omstandigheden kan er na ongeveer zeven maanden worden geoogst.
Tot welke spinnenfamilie behoort de zeer giftige bananenspin?
Q 14Welk deel onder aan de bananentros is eetbaar en smaakt wrang en licht zoet?
Bloemen
In sommige landen in Azië worden ze zelfs rauw gegeten.
Q 15Welk gas verbruiken bananen tijdens het rijpen in een afgesloten rijpcel?
Zuurstof
Daarom wordt de deur vergrendeld, zodat niemand naar binnen kan. Na 24 uur wordt de cel weer belucht.
Q 16Wat zit er volop in de vruchten van wilde bananenplanten?
Harde zaden
Wilde planten zijn meestal diploïde en hebben weinig vruchtvlees; hoe hoger de ploïdiegraad, hoe groter in het algemeen de vruchten.
Q 17Waar verwoestte de panamaziekte in de jaren 1950 bijna alle bananenplantages?
Midden- en Zuid-Amerika
De ziekte bleek fataal voor het toen meest geteelde ras, waarna teelt en handel overstapten op de Cavendish.
Q 18Van welk eiland in Oceanië komt de banaan oorspronkelijk?
Nieuw-Guinea
Inmiddels wordt de vrucht in ongeveer 130 landen geteeld en bedraagt de jaarlijkse oogst zo'n 120 miljoen ton.
Q 19Hoe zwaar kan een tros bananen aan de plant worden?
50 kg
Alle bananen in zo'n tros zijn tegelijk rijp en dan niet lang houdbaar; voor de export worden ze daarom onrijp geoogst.
Q 20Hoe lang moet een banaan volgens de eisen van de EU minstens zijn?
14 cm
Ze moet ook minstens 27 mm dik zijn, mag niet abnormaal krom zijn en plekjes op de schil mogen maximaal 2 vierkante centimeter beslaan.
Kamspinnen
Het dier komt soms mee tussen de trossen en duikt dan op in havens als Rotterdam; het eet geen bananen, maar de insecten en vogels die erop afkomen.
Q 25Via welk deel dringt de schimmel van de panamaziekte een bananenplant binnen?
Wortels
De schimmel komt uit de grond en maakt bovendien vergiften aan die de plant verder aantasten.
Q 26Tot welk geslacht behoort de schimmel die de panamaziekte veroorzaakt?
Fusarium
De zwamdraden verhinderen het vochttransport, waardoor het blad vergeelt en de plant verwelkt.
Q 27Waar leerden de Spanjaarden en Portugezen de banaan kennen?
Westkust van Afrika
Vervolgens brachten deze Europeanen de bananenteelt naar de Nieuwe Wereld.
Q 28Welk deel van de in de EU afgekeurde bananen blijkt in de praktijk gewoon groen?
80%
Toch gaat jaarlijks zo'n 255.000.000 kilo afgekeurde bananen direct de verbrandingsoven in, omdat handmatig uitsorteren niet loont.
Q 29Wie brachten de banaan waarschijnlijk rond het begin van onze jaartelling naar Oost-Afrika?
Indonesische kolonisten
Zij vestigden zich ook op de Comoren en op Madagaskar; daarna verspreidde de teelt zich in enkele eeuwen over een groot deel van Afrika.
Q 30Van welke taal is het woord 'banaan' afgeleid?
Wolof
In die taal luidt het bana(a)na; in Indonesië heet de vrucht pisang.