Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Banan to jeden z najpopularniejszych owoców tropikalnych na świecie. Zanim trafi na sklepową półkę, pokonuje tysiące kilometrów w ściśle kontrolowanych warunkach. W quizie pytamy o budowę owocu i pochodzenie jego nazwy, o największych producentów i eksporterów, o wielkie firmy handlujące bananami oraz o to, jak przewozi się i przechowuje te owoce. Pytania mają różny poziom trudności: od ciekawostek dla każdego po szczegóły dla prawdziwych znawców.
Wszystkie 26 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Kiedy zbiera się banany przeznaczone na daleki transport?
zanim dojrzeją
Chodzi o jak najdłuższą trwałość skórki, bo to jej wygląd decyduje o wartości handlowej owoców.
Q 02W jakiej strefie klimatycznej uprawia się głównie banany?
międzyzwrotnikowej
Plantacje ciągną się przez Afrykę, obie Ameryki i kraje Pacyfiku.
Q 03Co szkodzi niedojrzałym bananom przechowywanym w domowej lodówce?
zbyt niska temperatura
W transporcie takie owoce też trzyma się w chłodzie, ale znacznie łagodniejszym niż w kuchennej lodówce.
Q 04Czym z botanicznego punktu widzenia jest owoc banana?
jagoda
Największe znaczenie użytkowe mają owoce banana zwyczajnego, jednego z kilku gatunków roślin zielnych z rodzaju Musa.
Q 05Na który kontynent przypadała w 2014 roku ponad połowa światowych zbiorów bananów?
Azję
Łączne zbiory wyniosły wtedy 114 130 tysięcy ton, z czego na obie Ameryki przypadała mniej więcej jedna czwarta.
Q 06Jakim mianem określano państwa, w których działała United Fruit Company?
republik bananowych
Firmę często oskarżano o praktyki neokolonialistyczne i uznawano za symbol międzynarodowego kapitalizmu.
Q 07Jaki naturalny gaz wydzielany przez banany powoduje ich dojrzewanie?
etylen
Chłodzenie owoców w drodze ma właśnie powstrzymać wydzielanie tej substancji i opóźnić cały proces.
Q 08Jakie pasożyty według popularnego mitu mają się kryć w końcówkach bananów?
lamblie
To tylko mit: końcówki owocu są zwykłymi pozostałościami po częściach kwiatu.
Q 09Która firma jest następcą dawnej korporacji United Fruit Company?
Chiquita Brands International
To główny amerykański dystrybutor bananów; w 2013 roku odpowiadał za trzynaście procent ich światowego eksportu.
Q 10Który kraj odpowiadał w 2014 roku za 26% światowego eksportu bananów?
Ekwador
Największymi importerami były wówczas kraje Unii Europejskiej, Stany Zjednoczone, Japonia, Chiny i Rosja.
Q 11Jak w handlu nazywa się pojedynczy owoc banana?
paluszek
Kilka zrośniętych owoców tworzy większą całość, a te zrastają się następnie w wiązkę liczącą zwykle ok. 20 sztuk.
Q 12Jak nazywa się miejsce, do którego trafiają banany po przybyciu do kraju sprzedaży?
dojrzewalnia
Owoce traktuje się tam gazem o niskim stężeniu, co uruchamia ostatni etap przed sprzedażą.
Q 13Co oznacza arabskie słowo, od którego może pochodzić nazwa banana?
palec
Inna hipoteza wywodzi tę nazwę z afrykańskiego języka wolof, w którym rośliny te określa się mianem banaana.
Po jakim czasie od potraktowania gazem banany zaczynają dojrzewać?
Q 21Do ilu tygodni szczelny worek z pochłaniaczem wydłuża przechowywanie bananów bez chłodzenia?
3–4
Tyle samo wytrzymują banany przewożone w chłodniach, tyle że tam potrzebna jest stale obniżona temperatura.
Q 22Pozostałością po jakiej części kwiatu jest krótszy koniec banana?
szyjce słupka
Przeciwległa, dłuższa końcówka to ślad po części, którą owoc był przytwierdzony do owocostanu.
Q 23Który związek dodaje się do szczelnych worków z bananami jako pochłaniacz gazu dojrzewania?
nadmanganian potasu
Worek, w który pakuje się owoce, jest polietylenowy i musi być szczelny.
kilku dniach
Dopiero wtedy owoce rozprowadza się do docelowej sprzedaży.
Q 15Do jakich miejsc trzeba szybko przewieźć zebrane banany przed podróżą w chłodniach?
portów
Owoce wymagają przy tym ostrożnego traktowania oraz schłodzenia.
Q 16Handlem jakimi owocami, oprócz bananów, zajmowała się głównie United Fruit Company?
ananasami
Korporacja działała na rynku owoców tropikalnych do 1970 roku.
Q 17Jaki gaz, wytwarzany przez banany samoistnie, może wydłużyć ich trwałość?
dwutlenek węgla
Podobnie działają sorbenty wiążące substancję, która pobudza owoce do dojrzewania, i to nawet w wyższych temperaturach.
Q 18W ilu stopniach Celsjusza banany można przechowywać i przewozić przez kilka tygodni?
13
W miejscu przeznaczenia owoce umieszcza się w nieco wyższej temperaturze, 17 °C, aby zaczęły dojrzewać.
Q 19Która cecha, obok zawartości cukrów, decyduje o kulinarnym zastosowaniu bananów danego gatunku?
stopień mączystości
Jadalne banany wytwarza kilka gatunków roślin, a różnice między ich owocami przesądzają o tym, do czego trafiają w kuchni.
Q 20W którym roku założono amerykańską korporację United Fruit Company?
1899
Przez lata była znaczącym producentem bananów, a przez dużą część XX wieku miała faktyczny monopol na handel nimi.
Q 24Jaką nazwę przyjęła w 1970 roku spółka powstała z połączenia United Fruit Company z AMK?
United Brands Company
Do połączenia doszło po okresie złych wyników finansowych dawnej potęgi handlu owocami tropikalnymi.
Q 25Ile procent światowego eksportu bananów przypadało w 2013 roku na Dole Food Company?
11
Nieco większy udział, 12%, miała firma Fresh Del Monte Produce, do 1989 roku część spółki Del Monte Foods.
Q 26Ile hektarów zajmowały łącznie uprawy bananów na świecie w 2014 roku?
5 393 811
Najmniejszy udział w światowych zbiorach miały wtedy Oceania (1,3%) i Europa (0,3%).