Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Jajko to jedna z faz rozwoju zwierząt i zarazem jeden z najstarszych produktów spożywczych człowieka. Składają je owady, ryby, gady, ptaki, a nawet nieliczne ssaki, a w kuchni trafia na talerz na dziesiątki sposobów. Quiz sprawdza, co wiesz o biologii jaja, jego składzie i właściwościach, technikach gotowania od jajka na miękko po chińskie stuletnie jajo oraz o tym, co naprawdę oznacza numer wybity na skorupce. Pytania układają się od łatwych po takie, które zaskoczą nawet wytrawnych kucharzy.
Wszystkie 25 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Który ptak składa największe jajo, mierzące 16 cm?
struś
Skorupy jaj różnią się kształtem, od niemal okrągłych po wydłużone.
Q 02Jakie jaja spożywa się w Polsce najczęściej?
kurze
Jada się także jaja indycze, a rybia ikra w postaci kawioru uchodzi za wyrafinowany przysmak.
Q 03Czym charakteryzuje się jajko na miękko?
ściętym białkiem i płynnym żółtkiem
Do płynnego żółtka często dodaje się odrobinę masła, a skorupkę usuwa się tylko z jednego wierzchołka.
Q 04Do jakiej grupy należą nieliczne ssaki, które składają jaja?
stekowce
Do tej grupy należą dziobak i kolczatka australijska.
Q 05Co ścina się podczas smażenia jajka sadzonego?
tylko białko
Skorupkę rozbija się ostrożnie, by nie uszkodzić błonki otaczającej żółtko.
Q 06Ile minut od zagotowania wody gotuje się jajko na twardo?
7–8 minut
Po obraniu ze skorupki takie jajka jada się jako samodzielną przekąskę albo jako składnik wielu potraw.
Q 07Ile przeciętnie waży jajo kury domowej?
50 g
Z tego około 5 g przypada na skorupkę i błony.
Q 08Jaki dodatek do wody stosuje się, gotując jajko w koszulce?
ocet
Jajko gotuje się bez skorupki do chwili ścięcia się białka.
Q 09Ile jaj przypada na porcję omletu naturalnego dla jednej osoby?
jedno
Do jaja dodaje się łyżkę wody lub mleka oraz szczyptę soli, a smaży na niedużej ilości masła lub oleju.
Q 10Jaką funkcję pełnią liczne pory w skorupie jaja?
umożliwiają wymianę gazową
Grubość skorupy bywa bardzo różna u poszczególnych zwierząt, a kształty jaj wahają się od niemal okrągłych po wydłużone.
Q 11Z jakich jaj najczęściej robi się chińskie stuletnie jajo (pídàn)?
kaczych
Ten przysmak, zwany też jajem na niebiesko lub jajem po chińsku, towarzyszy chińskiej kulturze od wieków.
Q 12Jak nazywa się proces, w którym jaja dojrzewają w jajnikach?
oogeneza
Podczas tego procesu jajo gromadzi informacje rozwojowe oraz zapasy substancji niezbędnych do rozwoju zarodka.
Q 13Ile kilokalorii ma 100 gramów jajek?
147 kcal
Wśród tłuszczów przeważają jednonienasycone (3,8%), a cholesterol to około 0,42% masy jaja.
Q 14Co dzieje się z wapnem ze skorupki, gdy rozwija się zarodek?
Q 21Jak określa się bogate w żółtko jaja ptaków?
polilecytalne
W trakcie rozwoju zarodka ilość żółtka maleje, a powiększa się komora powietrzna.
Q 22Zakąską do piwa w której kuchni jest jajko kiszone?
berlińskiej
Jaja gotuje się w osolonej wodzie z dużą ilością kminku i zostawia w wywarze na kilka tygodni.
Q 23Jaką grubość ma skorupa jaja felsumy madagaskarskiej?
0,15 mm
U dinozaurów skorupa była wielokrotnie grubsza, a u wymarłych mamutaków osiągała 3,5 mm.
Q 24Jaką długość ma jajo żarłacza śledziowego?
jest wbudowywane w szkielet zarodka
Dlatego skorupka staje się w tym czasie coraz cieńsza.
Q 15Ile minut gotuje się jajko na półtwardo (mollet) w temperaturze pokojowej?
4–6 minut
Jajka prosto z lodówki trzeba gotować nawet o 2–3 minuty dłużej.
Q 16Jakie przyprawy dodaje się do wody podczas gotowania jajek herbacianych?
herbatę, anyż gwiaździsty i kminek
Gotowanie trwa około godziny, po czym jaja zostawia się w wywarze do wystygnięcia.
Q 17Jaki procent masy jaja kurzego stanowi średnio woda?
74,8%
Białko to 12,6% masy, tłuszcz 10%, a węglowodany, niemal wyłącznie cukry proste, 1,1%.
Q 18Czym wyróżnia się balut, przysmak kuchni wietnamskiej i filipińskiej?
w pełni ukształtowanym zarodkiem
Danie jest popularne również w kuchni chińskiej.
Q 19Za jaką barwę jaj ptasich odpowiada oocyjanina?
niebieskozieloną
Niekiedy jajo nabiera koloru także od rozkładających się roślin obecnych w gnieździe.
Q 20W jakiej temperaturze ścina się żółtko jaja kurzego?
65–70 °C
Białko zaczyna się ścinać nieco wcześniej, już w 60 °C.
22,5 cm
To więcej niż największe jajo ptasie, które mierzy 16 cm.
Q 25Jaka jest przybliżona temperatura zamarzania żółtka?
−0,6 °C
Temperatura zamarzania całego jaja waha się w granicach od −0,7 do +0,8 °C.