Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Kuchnia indyjska to mozaika regionów, religii i przypraw: mięsne dania Mogołów na północy, wegetariańskie i ostre potrawy południa, słodycze z białego sera na wschodzie i portugalskie wpływy w Goa. Łączą je aromatyczne przyprawy i wielowiekowa tradycja. W tym quizie sprawdzisz, co wiesz o historii indyjskiego jedzenia od doliny Indusu po dwory Wielkich Mogołów, o zasadach ajurwedy, o piecu tandoor i chlebkach naan, o napojach takich jak lassi oraz o tym, jak w Delhi przypadkiem powstał butter chicken.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Jaka potrawa, czyli mięso duszone z wieloma przyprawami, jest najbardziej znanym daniem północnych Indii?
Curry
Danie znane też jako kari podaje się ze specjalnie przyrządzonymi warzywami oraz różnymi pilawami.
Q 02Jak nazywają się islamskie prawa żywieniowe, których przestrzegają indyjscy muzułmanie?
Halal
Prawowierni muzułmanie kupują mięso wyłącznie w sklepach spełniających te zasady, podobnie jak ortodoksyjni Żydzi zaopatrują się u rzeźników koszernych.
Q 03Jakie pieczywo najczęściej wypieka się w piecu tandoor?
Naan
Ciasto miesza się z drobinami czosnku lub kolendry i rzuca na ściany pieca; placki są nieco pulchniejsze i mniejsze od bliskowschodnich odpowiedników.
Q 04Jaki kształt mają indyjskie pierożki samosa?
Trójkątny
Inne popularne przekąski to pakora, pani puri i papad, a na deser podaje się gulab jamun lub laddu.
Q 05Jaka przyprawa dodana do gotującej się wody nadaje indyjskiemu ryżowi żółtawą barwę?
Szafran
Misa z takim ryżem zajmuje centralne miejsce na stole podczas wieczornego posiłku, który jest zazwyczaj rodzinnym rytuałem.
Q 06Jakie dania musiał wprowadzić do swojej oferty w Indiach koncern McDonald’s?
Wegetariańskie
Sieć barów szybkiej obsługi musiała przystosować się do specyfiki lokalnej kuchni, bo większość mieszkańców południa to hindusi niejadający mięsa.
Q 07Kuchnię której części Indii oferuje większość indyjskich restauracji w Polsce?
Północy
Tamtejsze przyzwyczajenia kulinarne ukształtowali muzułmańscy władcy z dynastii Wielkich Mogołów: unikanie wieprzowiny i łagodniejsze potrawy z kurczakiem.
Q 08Jakie zboże przeważa w uprawach północnych Indii, stanowiąc podstawę tamtejszych chlebków ćapati?
Pszenica
Podpłomyki w kształcie dużych placków towarzyszą posiłkom bogatym w baraninę, kozinę i drób, przyrządzanym na modłę mughlai, czyli po mogolsku.
Q 09Wpływy którego europejskiego narodu ukształtowały kuchnię Goa w XVI i XVII wieku?
Portugalczyków
Osadnicy rozpowszechnili w regionie katolicyzm i własne zwyczaje kulinarne, dzięki czemu kuchnia Goa różni się od bombajskiej, zachowując walory smakowe zachodnich Indii.
Q 10Jaką religię wyznawał cesarz Asioka, który zakazał masowego uboju na potrzeby dworu?
Buddyzm
Władca panował około 269–232 p.n.e.; zmiany w zwyczajach żywieniowych Indii zaczęły się właśnie za jego rządów.
Q 11Z czego składa się lassi, orzeźwiający napój z południa Indii?
Jogurtu, mleka i wody różanej
Napój zaprawia się kardamonem lub kminem, a współczesne wersje dopuszczają dodatek zmiksowanego miąższu mango, cytryn lub truskawek.
Q 12Co uznaje się za najważniejszą zasługę Brytyjczyków dla kuchni Indii?
Spopularyzowanie herbaty
Dokonało się to w XIX wieku, gdy Wielka Brytania była metropolią kolonialną i głównym celem imigracji zarobkowej Hindusów; napój nazywa się w hindi chai.
Q 13Jakie mięsa jadano w starożytnych Indiach po wprowadzeniu zakazu spożywania wołowiny?
Kozinę i baraninę
Q 21Dlaczego posiłki w Indiach je się tradycyjnie palcami prawej dłoni?
Lewa ręka uchodzi za nieczystą
Na południu religijny zakaz jedzenia wołowiny sprzyjał rozwojowi znakomitej kuchni wegetariańskiej, a tamtejsze posiłki są ostrzejsze niż na północy.
Q 22Jaką maksymalną temperaturę może osiągnąć piec tandoor?
480 °C
Przeciętnie w piecu panuje około 180 °C; wysoka temperatura skraca czas pieczenia, a potrawy nie tracą wody i pozostają miękkie.
Q 23Mleko jakiego zwierzęcia jest w Indiach używane najczęściej?
Bawole
Na południu subkontynentu obok niego powszechnie pija się mleko kokosowe, które jest też ważnym składnikiem tamtejszych potraw.
Odzwyczajanie się od wołowiny postępowało powoli; przepisy zakazywały też sprzedaży mięsa z pokątnego uboju i mięsa padłych zwierząt.
Q 14Czym jest vazhaillai, na którym na południu Indii podaje się posiłki?
Liściem bananowca
Potrawy układa się na nim wedle rodzinnych zwyczajów, ale dolna połowa jest zwykle zarezerwowana dla wszechobecnego na południu ryżu.
Q 15Która kuchnia miejska dominuje w kuchni zachodnich Indii?
Bombajska
Wielki port ma charakter kosmopolityczny, więc podaje się tam potrawy z innych regionów; do najsłynniejszych dań należą kaczka po bombajsku i bombajska chałwa.
Q 16Jaka przyprawa ze względu na niemiły zapach bywa nazywana czarcim łajnem lub smrodzieńcem?
Asafetyda
Użyta subtelnie wzbogaca bukiet smakowy potraw i podkreśla wyrazistość innych przypraw; w Polsce spotyka się ją rzadko.
Q 17Która kuchnia miejska jest typowa dla sztuki kulinarnej południowych Indii?
Madraska
Południe słynie z bardzo ostrych potraw, a do bardzo wielu dań dodaje się tam miąższ i mleczko z kokosów.
Q 18Około którego roku p.n.e. w dolinie Indusu uprawiano już bakłażany i sezam?
7000
W tym samym czasie udomowiono tam bydło garbate, a najstarsze ślady upraw gorczycy, kardamonu, kurkumy i pieprzu pochodzą z trzeciego tysiąclecia p.n.e.
Q 19Jak nazywa się podręcznik sztuki zarządzania opracowany przez Kautilję, doradcę króla Ćandragupty?
Arthaśastra
Jeden z rozdziałów opisuje obowiązki nadzorcy rzeźni: rzeźnicy mogli sprzedawać tylko świeże mięso bez kości, a za ubój mlecznych krów groziły kary pieniężne.
Q 20Jaki dekret wydał pod koniec swego panowania cesarz Asioka?
Zakaz zabijania krów
Ochrona krowy ma w Indiach długą tradycję: już Arthaśastra przewidywała kary pieniężne za ubój mlecznych krów i cieląt.
Q 24Do której guny ajurweda zalicza kawę, herbatę i czekoladę?
Radźas
Ta sama grupa obejmuje coca-colę ze względu na kofeinę, większość indyjskich przypraw oraz sól; symbolizuje ona akcję, przemianę i pasję.
Q 25Ponad ilu wyznawców islamu żyje w Indiach?
120 mln
Indyjscy muzułmanie, podobnie jak wyznawcy judaizmu, nie jedzą wieprzowiny, ale spożywają wołowinę, baraninę i kozinę.
Q 26Jak nazywają się trzy guny, elementy prawidłowo skomponowanego jedzenia według ajurwedy?
Sattwa, radźas i tamas
Klasyfikacja opiera się na ortodoksyjnej filozofii sankhja; słowo guna oznacza w sanskrycie jakość, nić lub cechę.
Q 27Jakim narzędziem wyjmuje się pieczywo z tandoora?
Wydłużonym hakiem
Placki piecze się zaledwie parę minut, przyklejone do ścian pieca tak, by nie odpadły w trakcie pieczenia.
Q 28Któremu mnichowi buddyjskiemu legenda przypisuje początki picia herbaty?
Bodhidharma
Asceta postanowił medytować przez 7 lat, nie mrużąc oka; gdy ostatniego dnia zaczęły mu opadać powieki, zżuł liście z drzewa, pod którym siedział.
Q 29Pod jaką nazwą znano piec tanduri w czasach Mohendżo Daro i Harappy?
Kund
Gliniany piec w kształcie kotła, opalany węglem drzewnym lub krowim łajnem, wynaleziono prawdopodobnie jeszcze w czasach cywilizacji doliny Indusu.
Q 30Który z tekstów wedyjskich zawiera osobny hymn poświęcony ghee?
Jadźurweda
Sklarowane masło jest używane podczas rytualnych libacji wedyjskich i obrzędów pudźy, a ajurweda przypisuje mu m.in. przyspieszanie gojenia ran.