Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Piwo to najstarszy i najczęściej spożywany napój alkoholowy świata – wzmiankują o nim już najwcześniejsze pisane dokumenty Mezopotamii, a przez stulecia warzyły je klasztory, dwory i miejskie cechy. Quiz sprawdza, co wiesz o surowcach i produkcji: chmielu, słodzie, drożdżach górnej i dolnej fermentacji, zacieraniu i leżakowaniu. Nie zabraknie też stylów i kultury piwnej – od pilznera i belgijskiego lambica po Oktoberfest, piwo grodziskie i niemieckie piwa pszeniczne.
Wszystkie 29 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Który naród konsumuje najwięcej piwa na świecie w przeliczeniu na mieszkańca?
Czesi
Pije się tam głównie w gospodach i piwiarniach, a lagery nalewa się w sposób tworzący bardzo obfitą pianę i niskie nagazowanie.
Q 02Jaką część objętości gotowego piwa stanowi woda?
90%
Browary zużywają znacznie więcej wody, niż trafia do butelki – łącznie z myciem i chłodzeniem od 3,7 do 10,9 hl na hektolitr piwa.
Q 03Gdzie w XVI wieku wprowadzono Prawo Czystości (Reinheitsgebot) dla piwa?
w Bawarii
Produkcję ograniczono wtedy do miesięcy od października do marca, bo w cieplejszym okresie piwo łatwo się psuło.
Q 04Które miejsce wśród najpopularniejszych napojów świata zajmuje piwo, po wodzie i herbacie?
trzecie
Jest zarazem najstarszym i najczęściej spożywanym napojem alkoholowym; jasne lagery zawierają przeciętnie ok. 5% alkoholu.
Q 05Który polski styl piwa nazywany jest „polskim szampanem”?
piwo grodziskie
Styl wywodzi się z Grodziska Wielkopolskiego i ze średniowiecznych tradycji warzenia piw pszenicznych; z tej części Europy pochodzą też najlepsze portery bałtyckie.
Q 06Poniżej jakiej zawartości alkoholu objętościowo piwo uznawane jest za bezalkoholowe?
0,5%
Na drugim biegunie są piwa wymrażane: przez usuwanie wody ich moc można podnieść nawet powyżej 60% alkoholu.
Q 07Ilu ludzi rocznie odwiedza monachijski Oktoberfest?
6 mln
Festiwal przynosi miastu wpływy przekraczające miliard euro rocznie.
Q 08Które państwo wyprodukowało najwięcej piwa na świecie w 2017 roku?
Chiny
Światowa produkcja sięgnęła wtedy około 1909 mln hektolitrów; Europa odpowiada dziś za ok. 35% produkcji, choć sto lat temu było to ok. 80%.
Q 09Jakie kwiatostany chmielu wykorzystuje się w piwowarstwie?
żeńskie
Osobniki męskie zwykle usuwa się z plantacji, aby zapobiec zapłodnieniu i powstaniu oleistych nasion; w Polsce szyszki zbiera się między sierpniem a wrześniem.
Q 10W jakich stopniach zwykle wyraża się zawartość ekstraktu w brzeczce piwnej?
Plato
Ekstrakt składa się głównie z cukrów, które podczas fermentacji zamieniają się w alkohol, oraz dekstryn, związków azotowych i soli mineralnych.
Q 11W którym starożytnym eposie dzikus Enkidu uczy się od kobiety jeść chleb i pić piwo?
„Epos o Gilgameszu”
Szczegóły samego procesu warzenia zapisano w Hymnie do Ninkasi z około 1800 roku p.n.e.
Q 12Do jakiej rodziny roślin należy chmiel zwyczajny (Humulus lupulus)?
konopiowatych
Oprócz goryczki i aromatu chmiel poprawia trwałość piwa dzięki właściwościom antyseptycznym.
Q 13Jakim aromatem charakteryzuje się bawarskie piwo Hefe-Weizen?
goździkowo-bananowym
To najpopularniejszy gatunek piwa pszenicznego – jasny, niefiltrowany i rozlewany z dodatkiem drożdży, podawany latem w wysokich szklanicach.
Q 21Czym przyprawia się gose, kwaśne piwo pszeniczne z okolic Lipska i Goslaru?
solą i kolendrą
Gose ma ok. 4,5% alkoholu i podaje się je w wysokich, wąskich, prostych szklankach.
Q 22Który szwajcarski klasztor uchodzi za najstarszy browar benedyktyński?
Sankt Gallen
Między VIII a XI wiekiem do produkcji piwa włączyli się cystersi, którzy na szeroką skalę wprowadzili sprzedaż piwa klasztornego.
Q 23Z jakiego języka łacina zapożyczyła słowo cervisia, od którego pochodzi hiszpańskie cerveza?
galijskiego
Celtyckie korzenie ma też polska „brzeczka” – od słowa braces, oznaczającego słód lub kiełkujący jęczmień.
Q 14Które dwa kraje odpowiadały w 2015 roku za 74% światowej produkcji chmielu?
Niemcy i USA
Na świecie uprawia się ok. 50 000 ha chmielu; Polska z 1 424 ha należy do większych producentów, obok Czech, Chin i Słowenii.
Q 15Który brytyjski krytyk przyczynił się do usystematyzowania stylów piwa swoimi publikacjami?
Michael Jackson
Można wyróżnić co najmniej 100 stylów piwa, a dzięki piwowarom domowym i browarom rzemieślniczym wciąż powstają nowe.
Q 16Jaki gatunek drożdży odpowiada za górną fermentację piwa?
Saccharomyces cerevisiae
Drożdże dolnej fermentacji to krzyżówka międzygatunkowa, a podczas burzliwej fazy drożdże górne zbierają się na powierzchni brzeczki, tworząc kożuch.
Q 17Którego greckiego boga, mającego nauczyć ludzi warzyć piwo, utożsamiano z Ozyrysem?
Dionizos
Sami Grecy i Rzymianie pili na ogół wino i uważali to za cechę odróżniającą ich od pijących piwo barbarzyńców.
Q 18Który bawarski piwowar opracował w 1842 roku w Pilźnie recepturę pilznera?
Josef Groll
Było to pierwsze piwo dolnej fermentacji o słomkowej barwie, uwarzone z jasnych słodów suszonych w łagodnych warunkach; stało się protoplastą jasnego lagera.
Q 19W którym browarze Emil Christian Hansen uzyskał czystą kulturę drożdży dolnej fermentacji?
Carlsberg
Szczep nazwano na jego cześć Saccharomyces carlsbergensis; Hansen był synem założyciela kopenhaskiego browaru.
Q 20Co najmniej jak długo dojrzewa w drewnianych beczkach belgijski lambic?
6 miesięcy
Fermentację prowadzą w nim dzikie drożdże z otoczenia; do jego odmian należą m.in. gueuze i faro.
Q 24Wokół jakiej belgijskiej rzeki skupiają się browary słynące z fermentacji spontanicznej?
Zenne
Fermentację spontaniczną przeprowadzają dzikie szczepy drożdży, a nie czyste kultury dodawane przez piwowara.
Q 25Syrop z jakiej rośliny zabarwia Berliner Weisse na zielono?
z marzanki wonnej
Wersja czerwona powstaje z syropem malinowym; to lekkie, kwaśne piwo ma zaledwie 2,5–3,5% alkoholu.
Q 26Która aromatyczna odmiana chmielu była w 2015 roku najpopularniejsza w Polsce?
Lubelski
Wśród odmian goryczkowych prym wiodły wtedy Magnum i Marynka; browary rzemieślnicze stosują nawet 10-krotnie większe dawki chmielu niż przemysłowe.
Q 27Który praski chemik stworzył skalę, w której podaje się zawartość ekstraktu czeskich piw?
Karl Balling
Opracował metodę oznaczania ilości cukru w roztworze. Czesi podają zawartość ekstraktu jako EPM (np. 12°), a w Polsce używa się stopni Ballinga (°Blg).
Q 28Z którego roku pochodzi najstarszy zapis słowa „piwo” w języku polskim?
1414
To kolofon kopisty Lutosława z Chrościechowa; najstarszy zachowany tekst z tym słowem zawiera wers „Dum bibo piwo stat mihi kolano krzywo”.
Q 29Jak po polsku nazywa się Kräusening – dodawanie fermentującej brzeczki do młodego piwa?
krążkowanie
Zabieg służy wydajniejszemu usunięciu diacetylu, którego stężenie jest wyznacznikiem dojrzałości piwa.