Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Truskawka to mieszaniec dwóch gatunków poziomki, który powstał przypadkiem w Europie na początku XVIII wieku. Dziś uprawia się ją we wszystkich krajach klimatu umiarkowanego, a światowa produkcja przekracza 8 mln ton rocznie. Quiz obejmuje botanikę owocu, który wcale nie jest jagodą, genom oktaploida, odmiany uprawne, statystyki produkcji w Chinach i Polsce oraz dziką krewniaczkę: poziomkę pospolitą, uwiecznioną w ołtarzu Wita Stwosza. Pytania są zróżnicowane: od podstaw po szczegóły dla ogrodników i miłośników botaniki.
Wszystkie 25 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Jak potocznie nazywa się rozłogi, którymi truskawka rozmnaża się wegetatywnie?
Wąsy
W produkcji towarowej truskawki rozmnaża się właśnie tą drogą, a nie z nasion.
Q 02Który kraj produkuje zdecydowanie najwięcej truskawek na świecie?
Chiny
Na drugim miejscu jest USA z około 1,1 mln ton, a dalej Egipt, Meksyk i Turcja, każdy z produkcją 500–600 tys. ton.
Q 03Do jakiej rodziny roślin należy truskawka?
Różowatych
Truskawka jest mieszańcem dwóch gatunków poziomki i bywa nazywana poziomką wielkoowocową.
Q 04Jaką budowę mają liście truskawki?
Trójlistkowe
Na górnej stronie liście są nagie i lśniące, co odróżnia je od luźno owłosionych liści poziomki pospolitej.
Q 05Co robi się z liśćmi truskawki?
Suszy na herbatkę
Z owoców truskawki wytwarza się przede wszystkim dżemy, kompoty i mrożonki, a także desery.
Q 06Jak inaczej nazywa się truskawkę, nawiązując do smaku innego owocu?
Poziomka ananasowa
Inna nazwa zwyczajowa to poziomka wielkoowocowa, ale w praktyce niemal zawsze mówi się po prostu truskawka.
Q 07Ile białych płatków korony ma zwykle kwiat truskawki?
Pięć
Kwiaty są obupłciowe, a kielich składa się z działek ułożonych w dwóch okółkach, z których zewnętrzny ma mniejsze działki.
Q 08Jakim typem owocu jest truskawka?
Jagodą pozorną
Niektóre kultywary truskawki owocują kilka razy w roku; w katalogach nazywa się je odmianami powtarzającymi.
Q 09Jaką wysokość osiąga truskawka?
15–45 cm
Łodyga truskawki jest krótka i przyrasta głównie na grubość, za to tworzy długie rozłogi.
Q 10Z jaką poziomką skrzyżowała się poziomka wirginijska, dając początek truskawce?
Chilijską
Do skrzyżowania doszło przypadkiem w Europie, choć oba gatunki rodzicielskie pochodzą z Ameryki.
Q 11Jaki udział w truskawce ma woda?
80%
Truskawka jest ubogokaloryczna: węglowodany stanowią zaledwie 6–9% jej masy.
Q 12Czym z botanicznego punktu widzenia są drobne „pestki” na powierzchni truskawki?
Orzeszkami
Ich kolor zależy od odmiany i waha się od kremowego przez czerwonawy aż po purpurowy.
Q 13Jakim rodzajem poliploida jest truskawka?
Oktaploidem
Szczegółowa analiza wykazała, że genom truskawki pochodzi od trzech dzikich gatunków diploidalnych.
Q 14Ile truskawek wyprodukowano na świecie w 2020 roku według FAO?
Q 21Która z tych odmian truskawki należy do bardzo wczesnych?
Honeoye
Drugą bardzo wczesną odmianą jest ‘Clery’; ‘Everest’ i ‘Selva’ to odmiany powtarzające, a ‘Elista’ jest późna.
Q 22Do której grupy odmian truskawki zalicza się ‘Marmoladę’?
Średniopóźne
Do odmian późnych należą z kolei ‘Madame Moutot’, ‘Elista’ i ananasowa, powtarzająca ‘Louis Gauthier’.
Q 23Jakim terminem określa się truskawkę, bo w Europie Środkowej dziczeje tylko przejściowo?
Efemerofit
Roślina jest uprawiana wyłącznie ze względu na jadalne owoce i poza uprawą utrzymuje się wyjątkowo krótko.
8,9 mln ton
Światowa produkcja stale rośnie: jeszcze w 2009 roku wynosiła 3,8 mln ton.
Q 15Ile witaminy C zawiera 100 g truskawek?
66 mg
Dojrzałe owoce zawierają też bromelinę, a do tego pektyny, kwas elagowy, antocyjany i błonnik.
Q 16Ile pręcików znajduje się zwykle w kwiecie truskawki?
20–30
Na wypukłym dnie kwiatowym tkwi też około 20 słupków, a kwiatostan w czasie kwitnienia jest łukowato przygięty do ziemi.
Q 17Ile truskawek zebrano w Polsce w 2020 roku?
167 tys. ton
Polska należy do liczących się producentów; rekordowe krajowe zbiory sięgały 340 tys. ton rocznie.
Q 18Kto jako pierwszy opisał truskawkę?
Antoine Nicolas Duchesne
Jego nazwisko widnieje w łacińskiej nazwie gatunku: Fragaria × ananassa Duchesne.
Q 19Na który rok datuje się początki uprawy truskawki?
1817
Prawdziwy rozwój uprawy nastąpił dopiero kilkadziesiąt lat później, po drugiej stronie Atlantyku.
Q 20Która wczesna odmiana truskawki wyróżnia się smakiem ananasa?
Sensation
Do tej samej grupy wczesnych odmian należą między innymi ‘Królowa Luiza’ i ‘Senga Precosa’.
Q 24W którym roku światowa produkcja truskawek po raz pierwszy przekroczyła milion ton?
1966
Dwa miliony ton przekroczono w 1985 roku, trzy w 1999, a w 2009 zbiory sięgnęły 3,8 mln ton.
Q 25Od którego gatunku pochodzą cztery z subgenomów truskawki?
F. vesca
Dwa kolejne subgenomy pochodzą od F. iinumae, a dwa ostatnie od nieznanego przodka spokrewnionego z tym gatunkiem.