Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Wino to napój powstający z fermentacji moszczu winogronowego, a nauka o jego produkcji – enologia – ma za sobą tysiące lat historii sięgającej Kaukazu i starożytnego Egiptu. W tym quizie sprawdzisz, co wiesz o stylach i klasyfikacjach win, o szczepach stojących za burgundem, sauternes czy chianti oraz o słynnych regionach Francji, Włoch, Hiszpanii, Portugalii i Węgier. Nie zabraknie też pytań o kuchnię winifikacji: drożdże, fermentację jabłkowo-mlekową, dojrzewanie w dębie i przechowywanie butelek.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Jak nazywa się nauka zajmująca się produkcją wina?
enologia
Wino zawiera łącznie ponad tysiąc substancji, z których nie wszystkie zostały dobrze poznane.
Q 02Jaki udział procentowy ma woda w składzie wina?
75–90%
Poza wodą i etanolem wino zawiera glicerol, polisacharydy, kwasy, związki fenolowe, a także sole mineralne i witaminy.
Q 03Jaki gatunek winorośli przeważa we współczesnych winnicach świata?
Vitis vinifera
Krzyżówki z gatunkami amerykańskimi są odporniejsze na choroby i niskie temperatury, dlatego w Polsce uprawia się głównie takie hybrydy.
Q 04W dolinie której rzeki produkuje się porto?
Douro
Do fermentującego moszczu dodaje się destylatu winnego; najprostsze porto (ruby) leżakuje około 3 lat i zwykle jest nierocznikowe.
Q 05Który region Francji produkuje najwięcej win z oznaczeniem AOC?
Bordeaux
Około połowa tych win ma prawo tylko do najniższej apelacji regionu, a tutejsze posiadłości zwane są château, nawet gdy są to metalowe kontenery.
Q 06Z jakiego szczepu produkuje się białe wina w Burgundii?
chardonnay
W Burgundii w zasadzie nie robi się mieszanek, a ze względu na chłodny klimat dopuszczona jest szaptalizacja.
Q 07Z którego regionu Włoch pochodzi ciemne, taniczne barolo?
Piemont
Z tego samego regionu pochodzi łagodniejsze barbaresco oraz słodkie musujące asti z winogron muscat.
Q 08Jaki szkodnik w połowie XIX wieku masowo zaatakował europejskie winorośle?
filoksera winiec
Zniszczone winnice trzeba było odtwarzać na odpornych podkładkach amerykańskich.
Q 09Z jakiego obszaru najprawdopodobniej pochodzi winorośl?
Kaukazu
Uprawa winorośli rozprzestrzeniła się na starożytną Grecję i Rzym, a potem na tereny dzisiejszej Hiszpanii, Francji i Niemiec.
Q 10Jaką zawartość alkoholu osiągają zwykle wina wzmacniane, zwane też likierowymi?
17–22%
Tak wysoki poziom alkoholu uzyskuje się przez dodatek destylatu (okowity); wina stołowe mają go zwykle znacznie mniej.
Q 11Kiedy beaujolais nouveau trafia do sprzedaży?
trzeci czwartek listopada
Jako wino typu primeur jest przeznaczone do wypicia w ciągu roku od wyprodukowania i ma zwykle lekką budowę oraz niską zawartość alkoholu.
Q 12Jaka część produkcji wina w Stanach Zjednoczonych przypada na Kalifornię?
90%
Amerykańskie gatunki Vitis riparia i Vitis rupestris służą na całym świecie jako podkładki odporne na filokserę.
Q 13Jaki mikroorganizm jest najważniejszy w procesie winifikacji?
Saccharomyces cerevisiae
Te osmotolerancyjne drożdże znoszą wysokie stężenia cukrów, etanolu i kwasów, a wytwarzając etanol, eliminują konkurencyjne mikroorganizmy.
Q 21Winnice którego kraju jako jedyne na świecie są wolne od filoksery?
Chile
Kraj ten nie ma rodzimych odmian winorośli – wszystkie sprowadzono z Europy, a nocne ochłodzenia sprzyjają pożądanej kwasowości win.
Q 22Która odmiana dominuje w czerwonych winach z prawego brzegu Żyrondy?
merlot
Wina z prawego brzegu są bogatsze, owocowe i przystępne, podczas gdy lewy brzeg daje wina cierpkie, o większej ilości tanin.
Q 23Na który wiek przypada okres największego rozprzestrzenienia upraw winorośli w Polsce?
XIV w.
Winorośl dotarła do Polski najprawdopodobniej wraz z chrześcijaństwem, a wino wyrabiali początkowo zakonnicy znający techniki winiarskie.
Q 14Który region jest najdalej na północ wysuniętym obszarem uprawy winorośli we Francji?
Szampania
Tamtejszym producentom udało się skojarzyć swoje wino ze świętowaniem, prestiżem i jakością.
Q 15Z jakiej odmiany winogron wytwarza się chianti?
sangiovese
Tzw. supertoskany powstają z mieszania tej samej odmiany z innymi i – nie spełniając wymogów DOC – noszą oznaczenie vino da tavola lub IGT.
Q 16Jaki grzyb nazywany jest w winiarstwie szlachetną pleśnią?
Botrytis cinerea
Wina botrytyzowane powstają z porażonych winogron w specyficznych warunkach klimatycznych; zbiory celowo opóźnia się, by sok się zatężył.
Q 17Na czym polega saturacja przy produkcji win musujących?
wpompowaniu dwutlenku węgla do kadzi
Poza saturacją wina musujące wytwarza się metodą szampańską (klasyczną), transferową oraz zbiornikową, zwaną też metodą Charmata.
Q 18Z jakiego szczepu produkuje się beaujolais nouveau?
gamay
To świeże, owocowe i niedrogie wino powstaje na południowym krańcu Burgundii.
Q 19Jak nazywa się styl szampana powstający wyłącznie z jasnych winogron?
blanc de blancs
Szampan różowy powstaje zazwyczaj przez dodanie wina czerwonego przed wtórną fermentacją.
Q 20Z jakiej odmiany winogron produkuje się głównie sherry?
palomino
Sherry to wzmacniane, nierocznikowe wino z Andaluzji – zwykle wytrawne, choć istnieją też wersje słodkie.
Q 24Z jakiej odmiany winogron powstaje głównie słodkie wino sauternes?
sémillon
Jesienne mgły sprzyjają tam rozwojowi szlachetnej pleśni, która podsusza winogrona i zatęża sok.
Q 25Ile lat co najmniej dojrzewają hiszpańskie wina gran reserva?
5 lat
Co najmniej dwa z tych lat wino spędza w beczce, często z amerykańskiego dębu; kategorię przeznacza się tylko dla najlepszych roczników.
Q 26W którym roku Włochy wprowadziły regulacje winiarskie wzorowane na francuskim AOC?
1963
Kategoria DOC jest odpowiednikiem AOC, a wyższą kategorię DOCG dodano później; między vino da tavola a DOC plasuje się IGT.
Q 27Z jakich odmian winogron produkuje się Tokaj Aszú?
furmint i hárslevelű
Gdy użyje się winogron nieporażonych szlachetną pleśnią, powstaje zwykle wytrawne wino zwane szamorodni.
Q 28Którym dwóm regionom Hiszpanii przyznano najwyższą klasyfikację DOCa?
Rioja i Priorat
Stopień niżej stoi Denominación de Origen (DO), odpowiednik francuskiego AOC i włoskiego DOC.
Q 29Która organizacja nadaje francuskim winom oznaczenie AOC?
INAO
Przepisy apelacji określają m.in. jej obszar, dozwolone metody uprawy i winifikacji, maksymalną wydajność oraz minimalną dojrzałość winogron.
Q 30Która bakteria odpowiada głównie za fermentację jabłkowo-mlekową wina?
Oenococcus oeni
Bakteria przekształca kwas jabłkowy w łagodniejszy kwas mlekowy, co podnosi pH wina; zbyt długi proces może nadać mu maślany posmak.