Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Pizza is het bekendste Italiaanse gerecht ter wereld. De moderne pizza ontstond in Napels, kreeg in 1889 een margherita in de kleuren van de Italiaanse vlag en veroverde via Italiaanse emigranten de Verenigde Staten. Deze quiz gaat over de geschiedenis en de beroemde recepten, van de quattro stagioni tot de omstreden pizza Hawaï uit Canada, over de kazen op de bodem en over pizza-achtigen als lahmacun en pissaladière. Ook de grootste pizzaketen ter wereld komt aan bod: Pizza Hut opende zijn eerste Europese vestiging in Den Haag.
Alle 29 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01In welke Italiaanse stad is de pizza zoals we die nu kennen ontstaan?
Napels
Dat gebeurde in de 18e eeuw; van daaruit verspreidde het gerecht zich over de hele westerse wereld.
Q 02Welke drie ingrediënten gaven de pizza margherita de kleuren van de Italiaanse vlag?
Tomatensaus, mozzarella en basilicum
Het koninkrijk Italië, waarvan de vlag de inspiratie vormde, was in 1861 opgericht; de pizza zette de standaard voor alle pizza's daarna.
Q 03Hoe heet de dubbelgevouwen pizza die oorspronkelijk als streetfood werd verkocht?
Calzone
Er bestaat geen standaardvulling; salami, ham en kaas worden het vaakst gebruikt, waarna het geheel dichtgevouwen de oven in gaat.
Q 04Welk gerecht uit Turkije en Armenië wordt vaak 'Turkse pizza' genoemd?
Lahmacun
Het bevat lams- of rundergehakt met citroen, tomaat, sla, ui, peterselie en koriander en wordt ook als wrap geserveerd.
Q 05Hoe heet het elektrische tafelmodel pizza-oventje voor thuisgebruik?
Pizzarette
Thuis worden pizza's anders gewoon in de keukenoven gebakken; supermarkten verkopen daarvoor kant-en-klare diepvriespizza's.
Q 06Welke Amerikaanse pizzastijl wordt in een diepe pan gebakken en is extra hoog en dik?
Chicago-style
Op de bodem ligt een dikke laag ingrediënten, met daaroverheen een dikke laag kaas en tomatensaus.
Q 07Uit welk land komt de pizza Hawaï, anders dan de naam doet vermoeden?
Canada
Veel Italianen zijn fel tegen de combinatie van pizza met ananas.
Q 08Wie scoorde in 1993 een nummer 1-hit in Nederland met het Pizza lied?
André van Duin
Het lied kwam wekelijks in een andere vorm terug in zijn eigen televisieshow.
Q 09Op welke UNESCO-lijst staat de Napolitaanse pizzabereiding sinds 2017?
Immaterieel cultureel erfgoed
De Europese Unie beschermt de Napolitaanse stijl bovendien als erkend streekgerecht; kenmerkend is de hoge, dikke rand.
Q 10Op welk eiland wordt pizza nog altijd als rechthoekig stuk van een grote plaat verkocht?
Sicilië
Tot in de jaren 1960 was pizza in heel Italië vaak zo'n kaal stuk deeg met tomatensaus, vers gebakken in stalletjes op straathoeken.
Q 11Hoe werden de makers van de 17e-eeuwse Napolitaanse platbroden genoemd?
Pizzaioli
Het was een boerengerecht uit de armere delen van de stad: platbrood met kaas, kruiden, knoflook en reuzel.
Q 12Welke ingrediënten horen op een pizza marinara?
Tomaat, knoflook, olijfolie en oregano
De pizza napoletana is nog soberder: alleen tomaat en mozzarella.
Q 13Welk volk at volgens archeologische vondsten in de negende eeuw al belegde, ronde deegbodems?
Vikingen
Hun ovens leken al op moderne pizzaovens, zo'n achthonderd jaar vóór de eerste melding van pizza in Italië.
Q 21Vanaf welk jaar werden pizza's in restaurants geserveerd?
1830
Wie als eerste tomatensaus op pizza gebruikte, en wanneer, is tot op heden niet duidelijk.
Q 22Welk ingrediënt vertegenwoordigt de lente op een pizza quattro stagioni?
Artisjokken
De zomer krijgt tomaten en basilicum, de herfst paddenstoelen en de winter ham en olijven; elk seizoen heeft zijn eigen kwart.
Q 23Welke restauranteigenaar bedacht in de jaren zestig de pizza Hawaï met ananas?
Sam Panopoulos
Mogelijk was hij geïnspireerd door zijn ervaring met Chinese maaltijden, waarin zoete en zure smaken worden gecombineerd.
Q 14Welke beroemde pizzaiolo werd door koning Umberto I uitgenodigd om ten paleize te koken?
Raffaele Esposito
Hij gold als de beroemdste pizzamaker van zijn stad; de pizza die bij de koningin het meest in de smaak viel, noemde hij naar haar.
Q 15Hoe heet de pizza waarop alle ingrediënten van de quattro stagioni door elkaar liggen?
Capricciosa
De vierseizoenenpizza zelf komt uit de regio Campanië in het zuiden van Italië.
Q 16Hoe heet het als iets eerst elders populair wordt en dan in de eigen streek terugkeert?
Pizza-effect
Voor het gerecht zelf gaat de term niet helemaal op: de Amerikaanse variant keerde niet terug naar Italië, de Italiaanse ging nooit weg.
Q 17Welke Trojaanse held moest een stad stichten waar hij 'van honger de borden op zou eten'?
Aeneas
Die borden waren ronde broden: rond de Middellandse Zee werden al duizenden jaren broden gebakken die als bord dienden.
Q 18Welke Amerikaanse pizzastijl wordt gebakken in een platte stalen schaal, met kaas tot de rand?
Detroit-style
De bodem wordt daardoor sponsachtig én knapperig; de St. Louis-style heeft juist een crackerachtige bodem.
Q 19Waarvan is de bodem van de Ligurische farinata gemaakt?
Kikkererwten
Het gerecht, in Toscane cecina genoemd, krijgt als topping olijfolie, rozemarijn, zout en peper.
Q 20Onder welke Perzische heerser werden broden belegd met kaas en dadels in de oven gebakken?
Darius de Grote
Zijn heerschappij duurde van 522 tot 485 v.Chr.; ook ronde Turkse broden en matses lijken qua vorm op een pizzabodem.
Q 24Welke topping kenmerkt de Zuid-Franse pissaladière?
Gekaramelliseerde ui, olijven en ansjovis
Het dikke brood wordt ook in Ligurië gegeten; de Elzassische flammekueche is juist een dun pizzabrood met crème fraîche.
Q 25Op welke temperatuur staat de oven in het traditionele Napolitaanse pizzarecept?
480 °C
In pizzeria's wordt meestal een steenoven gebruikt; een houtoven geeft een iets andere smaak.
Q 26Hoe heet een pizza, vertaald, in Iran sinds leenwoorden daar in 2006 werden verboden?
Elastisch brood
Het verbod op leenwoorden geldt sinds juli 2006 en komt voort uit taalpurisme.
Q 27Van welk Latijns woord, dat 'plat slaan' betekent, is de naam pizza mogelijk afgeleid?
Pinsere
Een andere theorie wijst naar het Longobardische bizzo of pizzo, dat 'hap' of 'een mond vol' betekent.
Q 28In welke regio ontstond de pizza quattro formaggi mogelijk aan het eind van de 18e eeuw?
Lazio
Volgens een andere theorie ontstond het recept uit nood, om overgebleven kaas in de pizzeria op te maken.
Q 29Welke Italiaanse kaas wordt op pizza omschreven als romig en licht nootachtig?
Fontina
Provolone en scamorza worden juist gekozen voor een steviger, stabiel smeltprofiel; gorgonzola geeft spaarzaam verdeeld een uitgesproken accent.